Nieuws & Achtergrond
Ruimtetoerist op weg naar ons zonnestelsel
15 mrt 2010
·
Nieuws
·
Het oranje dwergsterretje Gliese 710 maakt een spannende reis door onze Melkweg. Binnen anderhalf miljoen jaar zal de ster zich in de buitenwijken van ons zonnestelsel bevinden. Een zonderlinge ruimtetoerist, of wordt het vaker gezellig in de buurt van onze zon?
Maanpolen bepokt met ijskraters
4 mrt 2010
·
Nieuws
·
Ja ja, dat er water op de maan is weten we nu wel. Maar dat het ook genoeg is om een maanbasis langdurig van te onderhouden is wel groot nieuws. Een NASA-instrument aan boord van de Indiase satelliet Chandrayaan-1 ontdekte het.
Einde van donkere materie in zicht?
2 mrt 2010
·
Nieuws
·
Het heelal bestaat voor het grootste deel uit onzichtbare en onbekende materie en energie, zo leren we al jaren. Maar misschien zaten de metingen die donkere materie voorspelden wel fout. Wordt het tijd voor nieuwe wetten van Newton?
Seks in de ruimte
Achtergrond
·
Met de opkomst van het ruimtetoerisme lonkt voor avontuurlijke geesten een nieuwe attractie: seks zonder zwaartekracht. Het klinkt spannend, maar het zou wel eens heel onhandig kunnen zijn. NASA onderzocht het misschien stiekem al.
Magneetvelden essentieel voor reuzensterren
19 feb 2010
·
Nieuws
·
Hoe ontstaat een reuzenster? In een magneetveld, zo blijkt uit nieuw onderzoek. Dat is verrassend, want hoewel kleine sterren altijd in een magneetveld geboren worden, was zoiets voor zware sterren nog nooit gemeten.
Water ontdekt in protozonnestelsel
12 feb 2010 · Nieuws · Hoe het water op aarde terecht is gekomen weten we niet precies. Sterrenkundigen vonden een sterke aanwijzing in een stofwolk waarin een nieuw planetenstelsel gevormd wordt: daar is namelijk al waterdamp in aanwezig.
Het Antikytheramechanisme
Achtergrond · In 1900 wordt een onooglijke klomp brons gevonden bij de ontdekking van een eeuwenoud scheepswrak voor de kust van het Griekse eiland Antikythera. Nu, ruim honderd jaar later, heeft onderzoek aangetoond dat het gaat om een astronomisch uurwerk van voor onze jaartelling, uniek in zijn soort.
Grof geschut nodig om aarde te beschermen?
27 jan 2010 · Nieuws · Het voortbestaan van onze planeet wordt op allerlei manieren bedreigd. Niet alleen om ons heen maar ook vanuit de ruimte loert gevaar: kometen en planetoïden kunnen soms onopgemerkt akelig dichtbij komen. Reden genoeg voor de Amerikaanse regering om te inventariseren hoe we ons tegen deze dreiging kunnen bewapenen.
Hubble kijkt verder terug dan ooit
6 jan 2010 · Nieuws · De Hubble Ruimtetelescoop heeft met de ontdekking van een verzameling zeer kleine en blauwe sterrenstelsels een nieuw afstandsrecord geboekt. Hubble keek terug in de tijd en zag hoe sterrenstelsels er zo’n 600 tot 800 miljoen jaar na de oerknal uitzagen.
Tientallen dubbele zwarte gaten ontdekt
5 jan 2010 · Nieuws · Eén zwart gat vinden is al lastig, maar een paar zwarte gaten dat om elkaar heen cirkelt was tot voor kort bijna onmogelijk op te sporen. Dankzij een nieuwe waarneemtechniek zijn er nu in één klap 33 nieuwe ‘zwarte dansparen’ bijgekomen.
Specials
De aarde vanuit ISS
De Japanse astronaut Soichi Noguchi gebruikt zijn schaarse vrije tijd op internationaal ruimtestation ISS goed: hij twittert met de aarde. Daarbij stuurt hij soms kiekjes mee, die hij met zijn mobiele telefoon maakt vanuit het raampje van het ruimtestation. Hierboven zie je een foto van een Europese stad, ’s nachts genomen. Afbeelding: © AstroSoichi
Astrosnippers
Attendering op internetschrijfsels over onderwerpen uit de astronomie en ruimtevaart. Informatief, interessant of gewoon ‘leuk om te lezen’.
11 maart 2010 – Titan is een sorbet
Ruimtesonde Cassini heeft tijdens scheervluchten langs Saturnusmaan Titan heel goed zijn eigen bewegingen gemeten – en zo het zwaartekrachtveld van de grootste maan in kaart gebracht. Daaruit konden astronomen berekenen dat de binnenkant van Titan uit een soort sludge van ijs en steen bestaat. Alleen de buitenste laag is puur, hard ijs.
11 maart 2010 – Jet uit zwart gat is heldere röntgenbron
Zwarte gaten mogen dan wel onzichtbaar zijn, ze zijn soms toch goed te zien. Het grote zwarte gat in dubbelster XTE J1550-564 bijvoorbeeld. Dit zwarte gat straalt heldere röntgenstraling uit. Die straling komt van de schijf gas en stof die op het zwarte gat valt – tenminste, dat dachten astronomen tot kort geleden. Nieuwe metingen laten zien dat ook de ‘jets’ van heet gas die aan beide kanten uit het zwarte gat schieten goed zichtbaar zijn met een röntgentelescoop.
10 maart 2010 – Optocht sterrenstelsels langer dan gedacht
Het zag er al wat eigenaardig uit, de lange donkere stroom van sterrenstelsels die met dezelfde snelheid dezelfde kant op vliegen. Nu blijkt de stroom, die in 2008 ontdekt werd, ook nog eens veel langer te zijn dan eerst werd gedacht. De kosmische optocht strekt zich over zeker 2,5 miljard lichtjaar uit. Hoe de stroom is ontstaan is nog steeds niet duidelijk.
Scheervlucht langs Phobos geslaagd
ESA-ruimtesonde Mars Express is op woensdag 3 maart succesvol langs Marsmaan Phobos gevlogen. De ruimtesonde had daarbij een afstand van slechts 76 kilometer tot het oppervlak van de maan. Door deze en een aantal volgende scheervluchten hopen sterrenkundigen meer te weten te komen over de herkomst en samenstelling van het grillige maantje. Afbeelding: © G. Neukum, ESA
Historische helden in het heelal
Sinds afgelopen zaterdag cirkelen vier nieuwe ‘Nederlandse’ planetoïden rond in ons zonnestelsel. De Internationale Astronomische Unie (IAU) heeft de voorstellen van vernoemingen op zaterdag 30 januari – traditioneel bij Volle Maan – bekrachtigd.
Agenda
discussie Spinoza te paard: Leven in het heelal?
dinsdag, 16 maart 201020:0023:00
Paard van Troje, Prinsegracht 12, Den Haag
Hoe ontstaan sterren en planeten? En hoe wordt bepaald of nieuwe sterren al dan niet lijken op onze zon? Ewine van Dishoeck neemt ons mee naar de ijskoude en ijle wolken tussen de sterren in onze Melkweg, waar nieuwe sterren en planeten op dit moment worden geboren. Meer…
tentoonstelling First Light
6 maart 201030 mei 2010
Huis Marseille, Keizersgracht 401, Amsterdam
Met First Light presenteert fotografiemuseum Huis Marseille in Amsterdam voor het eerst een grote tentoonstelling over fotografie en astronomie, waarin bijzondere historische foto’s worden gecombineerd met de meest spectaculaire beelden van bekende telescopen op aarde en in de ruimte. Meer…
