kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Publicaties op kennislink.nl

1. El Niño van 350.000 jaar geleden terug te vinden in koralen

   donderdag, 6 mei 2004 · Nieuws

   De ‘jaarringen’ in fossiele koralen uit het tropische deel van de Stille Oceaan blijken karakteristieken te vertonen op basis waarvan het mogelijk is om de veranderingen in de temperatuur van het zeewater te reconstrueren; daaruit komt naar voren dat El Niño ook al zo’n 350.000 jaar geleden een regelmatig terugkerend fenomeen was.

   Auteur: Tom van Loon

2. Oudste fossiel van lucht-inademend dier

   donderdag, 22 april 2004 · Nieuws

   Een Schotse buschauffeur heeft de fossiele resten van een miljoenpoot uit het Midden-Siluur gevonden. Volgens nader onderzoek is dit zeer waarschijnlijk het oudstbekende landdier dat ooit lucht heeft geademd.

   Auteur: Tom van Loon

3. ‘Extreem oud landschap’ blijkt helemaal niet zo oud

   donderdag, 8 april 2004 · Nieuws

   Het lijkt te mooi om waar te zijn: rondlopen in een Cambrisch landschap. Dat is het dan ook, want uit recent onderzoek blijkt dat de tand des tijds echt niet is voorbijgegaan aan de Davenport Range in Australië. Vaak werd aangenomen dat dit gebied niet was veranderd sinds het Cambrium, maar de erosie blijkt er – hoewel relatief gering – snel genoeg om het landschap geologisch gezien voortdurend te laten veranderen.

   Auteur: Tom van Loon

4. Zwarte Zee liep niet catastrofaal vol

   zaterdag, 20 maart 2004 · Nieuws

   In 1997 werd een intrigerende hypothese gelanceerd. De Zwarte Zee zou kort na de laatste ijstijd via een ontzagwekkende waterstroom door de Bosporus zijn volgelopen met water uit de Middellandse Zee, nadat een rivier zich voldoende diep had ingesneden in een harde rotslaag die beide gebieden scheidde. Die insnijding zou de Bosporus, de huidige verbinding tussen de Zee van Marmora en de Zwarte Zee, hebben doen ontstaan. Onderzoek van bodemsedimenten – in combinatie met geofysische gegevens – wijst echter uit dat er geen sprake kan zijn geweest van een dergelijk catastrofaal scenario.

   Auteur: Tom van Loon

5. Weddell Zee neemt sinds begin industrieel tijdperk CO2 uit atmosfeer op

   dinsdag, 16 maart 2004 · Nieuws

   Uit onderzoek van Nederlander Mario Hoppema blijkt dat de Antarctische Weddell Zee sinds het begin van het industriële tijdperk CO2 is gaan opnemen, terwijl daarvoor juist CO2 werd afgegeven. Dit resultaat bevestigt eerdere modelstudies van de atmosferische CO2-huishouding.

   Auteur: Tom van Loon

6. Aardbeving in India veroorzaakte kraters door bodemvloeiing

   vrijdag, 12 maart 2004 · Nieuws

   Bij onderzoek in het gebied in India waar in januari 2001 een zeer krachtige aardbeving plaatsvond, zijn spectaculaire tekenen van vervloeiing van de ondergrond gevonden. Bij de beving drongen gangen van zand (zogeheten clastic dikes) in de bovenliggende lagen door en werden kratervormige depressies in het aardoppervlak gevormd.

   Auteur: Tom van Loon

7. Boek schokt aardwetenschappers

   dinsdag, 2 maart 2004 · Nieuws

   Wetenschappelijke organisaties zijn in het geweer gekomen tegen de verkoop van een boek dat de visie van de Creationisten onderschrijft – nota bene in de winkel van het bezoekerscentrum van de Grand Canyon.

   Auteur: Tom van Loon

8. Grote afglijdingen van continentale helling mogelijk indirect oorzaak van hogere temperaturen

   maandag, 1 maart 2004 · Nieuws

   Aardse temperatuurstijgingen lijken veel meer samen te hangen met een toenemende concentratie van methaan (CH4) in de atmosfeer, dan met een toename van het gehalte aan koolzuurgas (CO2). Er zijn aanwijzingen dat gashydraten (een soort ijsachtige verbindingen van methaan en watermoleculen) een belangrijke rol hebben gespeeld in de toename van de atmosferische methaanconcentratie.

   Auteur: Tom van Loon

9. Selectief transport van aminozuren op meteorieten

   dinsdag, 10 februari 2004 · Nieuws

   De meeste aminozuren die op meteorieten worden aangetroffen zijn linksdraaiend, net zoals de aminozuren in aardse eiwitten. Dit is wellicht te verklaren uit de aard van de aardatmosfeer ten tijde van het ontstaan van het aardse leven.

   Auteur: Tom van Loon

10. Nieuwe theorie over vorming Andes

    dinsdag, 10 februari 2004 · Nieuws

    Over het ontstaan van het Andes-gebergte bestaat weinig eensgezindheid. Amerikaanse onderzoekers poneren een nieuwe theorie aan de hand van een 3-D model voor de stroming van de aardkorst.

    Auteur: Tom van Loon

11. Geofysica helpt bij opsporing van lawineslachtoffers

    dinsdag, 10 februari 2004 · Nieuws

    Ground-penetrating radar (GPR), een geofysische methode die onder meer wordt toegepast om begraven voorwerpen (bijv. vaten met gifstoffen, of bommen in een rivierbedding) op te sporen, blijkt een goed hulpmiddel om mensen op te sporen die door een sneeuwlawine zijn bedolven. Dit bleek bij twee niet-geplande praktijkproeven.

    Auteur: Tom van Loon

12. Grootste ijs-shelf op noordelijk halfrond opgebroken

    maandag, 12 januari 2004 · Nieuws

    Waarschijnlijk heeft opwarming een doorslaggevende rol gespeeld bij het opbreken van de Ward-Hunt ijs-shelf, een rand van zee-ijs langs de noordkust van Ellesmere Island in noordelijk Canada. De Ward-Hunt ijs-shelf is de grootste massa zee-ijs in het Arctische gebied.

    Auteur: Tom van Loon

13. Microfossielen doen twijfel ontstaan aan ‘sneeuwbal-aarde’

    maandag, 12 januari 2004 · Nieuws

    Volgens sommige wetenschappers was de aarde in het verre verleden volledig bedekt met ijs. Veel deskundigen menen dat tal van gesteenten uit die tijd juist niet gevormd zouden kunnen zijn bij een wereldwijd ijsdek. Microfossielen uit Death Valley lijken hen gelijk te geven.

    Auteur: Tom van Loon

14. Scheepswrak bevestigt vloedgolfsage

    woensdag, 24 december 2003 · Nieuws

    Een sage van Indianen in het noordwesten van Amerika verhaalt over een enorme vloedgolf die grote delen van de kustzone overspoelde. Over een dergelijke vloedgolf, die enkele eeuwen geleden zou hebben plaatsgevonden, was onder meer ook te lezen in een niet-wetenschappelijk boek uit 1943 van een vereniging van vissersbedrijven. Inmiddels komen er steeds meer aanwijzingen dat een catastrofale vloedgolf inderdaad moet hebben plaatsgevonden. Op basis van diverse geologische en archeologische argumenten was die vloedgolf zelfs al gedateerd: hij vond plaats in 1700. Nu zijn er nieuwe gegevens bekend geworden waardoor een en ander nauwkeuriger kan worden gereconstrueerd.

    Auteur: Tom van Loon

15. Vulkanisme blijkt ondergrondse brand

    vrijdag, 19 december 2003 · Nieuws

    Al meer dan een eeuw is aangenomen dat er in de omgeving van Timboektoe, ten zuiden van de Sahara, sluimerend vulkanisme aanwezig is. Uit onderzoek blijkt dat het om een ondergrondse veenbrand gaat.

    Auteur: Tom van Loon