De wetenschap weet nog niet precies hoe onze eigen maan is ontstaan. De bestaande modellen gaan uit van een botsing tussen de jonge aarde en een planeet ter grootte van Mars, maar dat verklaart niet de overeenkomstige samenstellingen. Groningse en Amsterdamse wetenschappers doen een nieuw, explosief voorstel.
Recente waarnemingen wijzen erop dat de planetoïde Lutetia een overgebleven restant is van hetzelfde oermateriaal waaruit onder andere de aarde is ontstaan. Astronomen ontdekten dat de eigenschappen van de planetoïde sterk overeenkomen met die van een zeldzaam soort meteoriet dat op aarde wordt gevonden.
Zijn we alleen in het universum? Dit is een vraag die de mensheid al duizenden jaren bezighoudt, zonder vooruitzicht op een antwoord. Totdat in 1988 de eerste exoplaneet werd ontdekt. Vandaag de dag speuren astronomen met de nieuwste telescopen de hemel af naar bewoonbare exoplaneten. Maar waar moeten we zoeken? Zijn ze er, en zo ja, hoeveel? En wat is eigenlijk bewoonbaar? Bestaat ‘Aarde II’?
Al kunnen we het binnenste van de aarde en maan niet zien, toch is er iets te zeggen over hun opbouw. Aan de hand van metingen aan aardbevingsgolven door de aarde en maan worden deze structuren zichtbaar gemaakt. Dit vertelt ons dat de aarde en maan verschillen in hun interne opbouw.
Aan alles komt een einde, zo ook aan het bestaan van de aarde. Het lijkt voor de hand te liggen dat de aarde vergaat als de zon dat ook doen. Een ster als onze zon heeft ongeveer 10 miljard jaar. Daarna is de brandstof op, en wordt de ster een opgezwollen rode reus en daarna een rustige witte dwerg. In de rode-reusfase wordt de zon dan zo groot dat hij de aarde verzwelgt. Maar misschien dat het afnemen van de zonnebrandstof er voor die tijd al voor zorgt dat er niet genoeg licht meer van de ster afkomt om de aarde van energie te voorzien. Of we hebben pech, en een groot object zoals een komeet, of een uit zijn baan geraakte planeet, slaat in op de aarde. Het lijkt erop dat de dinosauriërs zo’n inslag niet hebben overleefd. Een zwaardere inslag kan nog vernietigender zijn en de aarde tot puin slaan. Wie weet hoe lang we nog hebben, en wat kunnen we doen om onze planeet zo lang mogelijk in stand te houden?
Landbouwgewassen die veel zonlicht weerkaatsen kunnen de aarde jaarlijks 0,1 graden Celsius laten afkoelen. In sommige delen van Noord-Amerika en Eurazië kan de afkoeling zelfs oplopen tot één graad Celsius per jaar. Het planten van sterk reflecterende gewasvariëteiten lijkt een goedkope en direct uitvoerbare oplossing voor het klimaatprobleem. Nadeel is dat de effecten regionaal en seizoensgebonden zijn.
Het aardmagnetisch veld is van groot belang voor het leven. Zonder de magneetparaplu van de aarde zou dodelijke straling uit de ruimte leven op aarde bijna onmogelijk maken. Oude kristallen laten zien dat het magneetveld al 3,2 miljard jaar bestaat. De aarde zelf is zo’n 4,4 miljard jaar oud.
Aardonderzoekster Maisha Amaru berekende hoe snel schokgolven van aardbevingen door de aarde reizen en maakte daarmee een 3D model van de aardmantel. Haar kaart toont ondergrondse structuren aan waar eerdere modellenbouwers maar naar moesten raden. Amaru promoveert op 31 januari op haar onderzoek aan de Universiteit Utrecht.
Franse natuurkundigen bootsten het magneetveld van de aarde na in een opstelling met gesmolten metaal. Het aardmagnetisch veld ontstaat uit stromingen in de metalen buitenkern van de aarde. Onderzoeker R. Monchaux en zijn team willen ontdekken hoe dat precies gebeurt.
Onze Maan vormde zich uit de puinhopen van een van de meest dramatische gebeurtenissen in de geschiedenis van onze Aarde: een enorme botsing die 4.5 miljard jaar geleden plaatsvond tussen de jonge Aarde en een hemellichaam dat ongeveer zo groot was als Mars.
Cycliciteit van de ijstijdvakken die de aarde heeft meegemaakt, is een omstreden zaak. Van het laatste ijstijdvak (Pleistoceen), dat ca. tweemiljoen jaar geleden begon, weten we dat er een afwisseling was van ijstijden (glacialen) en – kortere – warmere tijden (interglacialen).
Op Tweede Kerstdag 2004 is er iets bijzonders aan de hand met het licht van de maan. De maan is dan vol, maar staat tegelijkertijd ook in het apogeum van haar baan. Het apogeum van de maanbaan is het punt dat het verst van de aarde ligt. De maan staat alleen gemiddeld op 384.000 km afstand van de aarde.
Het vinden van planeten als de aarde, maar dan rond andere sterren, kan gelden als de heilige graal van de moderne astronomie. Een team van onder meer Nederlandse astronomen geeft ons nu een directe kijk op drie zonnestelsels in wording, waar de ingredienten voor het ontstaan van een ‘aarde’ op de goede plaats zitten. Daarmee zijn voor het eerst alternatieve locaties in het heelal gevonden, waar later leven zou kunnen ontstaan.