kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord biologie

1. Gist als modelsysteem voor veroudering

   woensdag, 30 oktober 2002 · Achtergrond

   Veroudering is een zeer complex onderwerp dat niet in één enkel kort artikel volledig te bespreken is. In dit artikel wordt dan ook vooral uit te doeken gedaan dat je met behulp van een modelsysteem zoals gist, wat in eerste instantie totaal niet zoogdieren lijkt, toch aanwijzingen kunt vinden over een ingewikkeld proces zoals veroudering.

   Auteur: drs. Victor Winter

2. TNO in vitro modellen van het maag-darm kanaal als alternatief voor dierproeven

   woensdag, 30 oktober 2002 · Achtergrond

   TNO heeft modellen ontwikkeld voor het maag-darm kanaal. Deze in vitro modellen bootsen de processen in the maag-darm kanaal zo nauwkeurig na dat het aantal experimenten met proefdieren sterk verminderd kan worden. Bovendien is de voorspellende waarde voor de mens van deze in vitro modellen groter dan die van experimenten met knaagdieren of honden.

   Auteur: dr. Koen Venema

3. Geel, oranje, rood

   zaterdag, 26 oktober 2002 · Achtergrond

   Waarom veranderen bladeren van kleur in de herfst? Als bescherming tegen vrije radicalen, luidt de meest recente hypothese.

   Auteur: Marian Tjaden

4. Schatplichtig aan een knutselaar

   zaterdag, 26 oktober 2002 · Achtergrond

   Op 24 september ontving prof.dr. Roger Tsien (spreek uit als ‘tjin’) de dr. H.P. Heinekenprijs voor de Biochemie en Biofysica. Wegens de ziekte van zijn vader reikte ZKH prins Willem-Alexander de prijs ter waarde van 150.000 dollar uit.

   Auteur: Gaby van Caulil

5. Bacterie maakt laddermolecuul

   donderdag, 17 oktober 2002 · Achtergrond

   In de bacterie Brocadia anammoxidans, die in waterzuiveringsinstallaties wordt gebruikt, is een zogenaamd laddermolecuul aangetroffen. Laddermoleculen hebben een hoge bindingsenergie en een starre structuur. Dat maakt de moleculen interessant voor toepassingen in de industrie. Tot nu toe werd aangenomen dat dergelijke structuren niet in de natuur voorkomen. Onderzoekers van het Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee (NIOZ) meldden de vondst samen met de Katholieke Universiteit Nijmegen deze week in het tijdschrift Nature.

   Auteur: Marco van Kerkhoven

6. Wilde aardbei beste smaakmaker

   vrijdag, 11 oktober 2002 · Achtergrond

   De Wageningse onderzoeker Asaph Aharoni ontdekte twee jaar geleden als eerste welk gen verantwoordelijk is voor de smaak van de aardbei. Uit nieuwe studies blijkt dat uit de wilde aardbei dit gen het eenvoudigst is te isoleren. Aharoni adviseert plantveredelaars de wilde aardbei als basisplant te gaan gebruiken.

   Auteur: Marco van Kerkhoven

7. ‘Alzheimer is een oplosbaar probleem’

   zaterdag, 5 oktober 2002 · Achtergrond

   De ophoping van het amyloïd-eiwit is de oorzaak van Alzheimer en geen gevolg ervan. Heinekenprijswinnaar Dennis Selkoe: ‘Als we allemaal zouden sterven op het gepaste moment, dan zou de opstapeling geen probleem vormen.’

   Auteur: Rinze Benedictus

8. Offers in de woestijn

   zaterdag, 21 september 2002 · Achtergrond

   Twee theorieën proberen te verklaren waarom Afrikaanse molratten supersociaal zijn. Noopten de barre omstandigheden daartoe, of waren ze altijd al eusociaal?

   Auteur: Tycho Malmberg

9. Stamcellen en herstel van het beschadigde centrale zenuwstelsel

   maandag, 9 september 2002 · Achtergrond

   Transplantatie van organen als hart en nier is een chirurgisch staaltje dat patiënten met een falend hart of nier kan helpen. Voor een belangrijk orgaan als de hersenen is transplantatie echter science fiction. Dit centrale zenuwstelsel dat het lichaam en de geest beheert is complex van opbouw en laat zich niet transplanteren. Transplanteren van zenuwcellen ter vervanging van afgestorven of beschadigde zenuwcellen uit de hersenen blijkt echter wel een therapeutische mogelijkheid. Patiënten met de ziekte van Parkinson die zo’n transplantatie met embryonale zenuwcellen hebben ondergaan lijken daar baat bij te hebben. Omdat er echter veel zenuwcellen nodig zijn, blijft het problematisch om aan voldoende donorcellen te komen. De ontdekking dat onze stamcellen, de oercellen uit het embryo van de eerste paar dagen van een zwangerschap, in het laboratorium gekweekt kunnen worden, maakt het wellicht mogelijk grote aantallen cellen te kweken voor transplantatie.

   Auteur: Gerard J. Boer

10. Met larven van Lucilia is een lijk hoogstens 18 uur oud

    zaterdag, 7 september 2002 · Achtergrond

    Er is leven na de dood. Eerst komen de maden en poppen van bromvliegen, en het eindigt meestal met spektorren en museumkevers. Entomoloog dr. Jan Krikken van het Leidse Naturalis kan aan de insecten zien hou oud een lijk is. Handig bij misdrijven.

    Auteur: Marian Tjaden

11. Vreemde killercel ziet kanker wel

    woensdag, 4 september 2002 · Achtergrond

    Afweercellen van een kankerpatiënt kunnen het verschil niet zien tussen cellen van de tumor en gezonde exemplaren. Killercellen van een ander kunnen dat soms wel. De groep van prof. dr. Els Goulmy weet hoe dat komt en is klaar om die kennis te gebruiken. Er komt een stamceltransplantatie aan te pas. Geen lichte behandeling dus.

    Auteur: Elmar Veerman

12. Unieke oervogel gevonden

    dinsdag, 3 september 2002 · Achtergrond

    In de kalksteengroeven rond Maastricht zijn de fossiele resten van een bijna 66 miljoen jaar oude oervogel ontdekt. Het is voor het eerst dat in Europa resten van deze oervogel zijn ontdekt. Hier dier is waarschijnlijk tegelijk met de dinosaurussen uitgestorven.

    Auteur: Marco van Kerkhoven

13. Vage vingerafdrukken toch herkend

    maandag, 2 september 2002 · Achtergrond

    Aan de Universiteit Twente is een verbeterde techniek ontwikkeld om vingerafdrukken te herkennen. Met een zogenaamde elastische methode is ook herkenning mogelijk van afdrukken die vervormd of beschadigd zijn. Met dezelfde techniek gaat de herkenning van grote hoeveelheden vingerafdrukken ook honderd keer sneller.

    Auteur: Marco van Kerkhoven

14. Schelpen meten aan het klimaat

    vrijdag, 30 augustus 2002 · Achtergrond

    Aardwetenschappers uit Utrecht en Nijmegen onderzochten hoe levende fossiele schelpdiertjes, reageren op zuurstofgebrek, voedseltekort, voedseloverschot en verstoringen van de zeebodem. Deze foraminiferen kunnen nu nog beter dan voorheen gebruikt worden voor het meten aan milieu- en klimaatveranderingen.

    Auteur: Marco van Kerkhoven

15. Muiskaart helpt bij opsporing ziektegenen

    zaterdag, 24 augustus 2002 · Achtergrond

    Het tijdschrift Nature publiceerde op 15 augustus een nieuwe genenkaart. Het gaat deze keer niet om een complete genoomsequentie, maar om een ‘fysieke’ kaart van het muisgenoom.

    Auteur: Marian Tjaden