kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord biologie

1. Doet u mij maar een koe

   woensdag, 21 augustus 2002 · Achtergrond

   Het Nederlandse veefokbedrijf Holland Genetics en de Universiteit van Amsterdam werken samen met het Amerikaanse bedrijf XY Inc. aan een methode om zaadcellen van vee te scheiden op de aanwezigheid van het X of het Y chromosoom. Vooral voor de melkveehouderij kan de methode nuttig zijn, omdat daarmee het geslacht van de kalfjes vantevoren bepaald kan worden.

   Auteur: Marco van Kerkhoven

2. Bloedstollende structuur opgehelderd

   maandag, 19 augustus 2002 · Achtergrond

   Onderzoekers van de faculteit Scheikunde van de Universiteit Utrecht en van het Universitair Medisch Centrum Utrecht bepaalden de structuur van een eiwit dat belangrijk is voor de aanhechting van bloedplaatjes aan een beschadigde vaatwand.

   Auteur: Erick Vermeulen

3. Vliegenboerderij voor nieuwe medicijnen

   woensdag, 14 augustus 2002 · Achtergrond

   Na de muis, de koe, het konijn en zo nog wat huisdieren, is het nu de beurt aan de vlieg om zich medisch nuttig te maken voor de mens. Een groep internationale wetenschappers gaat uit genetisch gemodificeerde vliegen medicijnen maken.

   Auteur: Marco van Kerkhoven

4. Ten aanval: het virus te lijf

   dinsdag, 6 augustus 2002 · Achtergrond

   Gastheercellen maken gebruik van allerlei mechanismen om zich te wapenen tegen een virus infectie. Virussen hebben daar vaak weer een antwoord op. Zo ook tegen het recentelijk ontdekte RNAi-verdedigingssysteem, waarmee cellen vooral infectie van zogenoemde RNA-virussen te lijf gaan.

   Auteur: dr. C.C. Posthuma

5. De microbiota in het maag-darm kanaal

   woensdag, 31 juli 2002 · Achtergrond

   Ons maag-darm kanaal bevat een enorm groot aantal micro-organismen, gezamenlijk de microbiota genoemd. Het aantal bacteriën overtreft het aantal cellen waaruit wij zelf bestaan met een factor 10. Deze bacteriën zijn aan de ene kant belangrijk voor onze gezondheid, terwijl ze ons aan de andere kant ook ziek kunnen maken.

   Auteur: dr. Koen Venema

6. De evolutie van macho’s en nerds

   maandag, 22 juli 2002 · Achtergrond

   Bij veel diersoorten wordt dominantie gebruikt om conflicten op te lossen. Hoe worden verschillen in dominantie bepaald? Berusten ze simpelweg op krachtsverschillen of veeleer op (onbewuste) afspraken binnen een populatie? Een theoretisch model laat zien dat er door evolutie inderdaad afspraken kunnen ontstaan waardoor winnaars blijven winnen en verliezers steeds verliezen, zelfs wanneer iedereen gelijke kans heeft conflicten te winnen.

   Auteur: Sander van Doorn

7. Muizenknock-outs in de versnelling

   zaterdag, 20 juli 2002 · Achtergrond

   Stroomstootjes bij embryo’s kunnen tijd en dieren besparen bij het maken van knock-outmuizen. En wat bij de zebravis kan, gebeurt ook bij muizen: knock-outs door chemicaliën.

   Auteur: Arno van ’t Hoog

8. Stamcellen

   maandag, 15 juli 2002 · Achtergrond

   Stamcellen zijn “in”. Wat embryonale en adulte stamcellen eigenlijk zijn, hoe ze zijn ontdekt, wat ze met therapeutisch kloneren te maken hebben en wat we ermee kunnen wordt in dit artikel uitgelegd.

   Auteur: Bas Defize

9. Seksuele selectie door partnerkeuze: waarom zijn veel vogels felgekleurd?

   dinsdag, 9 juli 2002 · Achtergrond

   Vogels vallen bij mensen vaak in de smaak vanwege hun mooie kleuren, opvallende kuifjes en lange staarten, of hun vaak complexe zang. Vrijwel al deze eigenschappen zijn echter de erfenis van een felle strijd om partners: seksuele selectie. Doordat vogels zelf ook voorkeur hebben voor partners met een bepaald uiterlijk zijn vele vogelsoorten mooi gekleurd. Hoe werkt dit, en waarom zijn het de fel gekleurde vogels die aantrekkelijk worden gevonden als partner?

   Auteur: Jeroen Reneerkens

10. Stempels zijn vet okee!

    dinsdag, 9 juli 2002 · Achtergrond

    Sexuele reproductie in planten is een gecompliceerd en ingenieus proces dat we nu langzamerhand een beetje beginnen te begrijpen. Omdat planten zich reproduceren via zaden is deze kennis ook maatschappelijk zeer relevant aangezien het grootste deel van de wereldbevolking zich, direkt of indirekt, voedt met zaden. Succesvolle bevruchting kan alleen maar optreden als de pollenbuis “weet” waar hij naartoe moet groeien. Uit onderzoek is gebleken dat vetten hierbij een belangrijke rol spelen.

    Auteur: dr. Koen Weterings

11. Een hardnekkige plaag die aan de wortels van ons eten knaagt

    dinsdag, 9 juli 2002 · Achtergrond

    Veel van ons voedsel wordt in het buitenland verbouwd. We realiseren ons vaak niet dat de grootschalige landbouw, waar wij de producten van afnemen, daar niet probleemloos verloopt. Vaak gaat er veel opbrengst verloren door insectenplagen. Waar komt zo’n plaag vandaan? Wat onderneemt men om de schade te beperken? Hoe kan het dat de plaag telkens terug blijft komen? In dit artikel neem ik Diabrotica onder de loep, een keversoort die de wortels van mais aanvreet. Diabrotica is een typisch voorbeeld van een erg hardnekkige plaag, die tot nu toe de strijd om de mais aan het winnen is.

    Auteur: dr. Jules Beekwilder

12. De principes van de plantenveredeling

    dinsdag, 9 juli 2002 · Achtergrond

    Eeuwenlang zorgen plantenveredelaars al voor een ruime keus in groenten en fruit. Vroeger was dit plantenveredelen een onbewust proces waarbij zaad van de beste planten bewaard werd voor het volgende jaar. Later kreeg de veredeling een theoretische basis. Gerichte kruising en selectie versnelden het veredelingsproces. Met behulp van moleculaire biologie kan de plantenveredeling nog beter inspelen op de vraag naar gezonde gewassen die bestand zijn tegen ziektes en plagen.

    Auteur: dr. Anja G.J. Kuipers

13. Poliovirus de wereld uit

    maandag, 8 juli 2002 · Achtergrond

    De ziekte polio of kinderverlamming is een infectieziekte die veroorzaakt wordt door het poliovirus. Het ziektebeeld is zeer ernstig: verlamming en soms blijvende invaliditeit. Gelukkig kan de ziekte worden voorkomen door het poliovaccin. In Nederland krijgen kinderen al op zeer jonge leeftijd zo’n vaccin toegediend. Door mensen in de hele wereld te vaccineren wordt geprobeerd het poliovirus uit te roeien. Die klus moet in 2005 af zijn.

    Auteur: Paul Bijkerk

14. Sommige mossen gaan ondergronds

    vrijdag, 5 juli 2002 · Achtergrond

    In allerlei typen oecosystemen bevat de bodem een grote voorraad aan sporen, wortelknolletjes en andere diasporen (de algemene term voor verspreidingseenheden) van mossen. De in deze diasporenvoorraad vertegenwoordigde soorten zijn vaak bovengronds veel minder algemeen; vooral een paar soorten die slechts in uitzonderlijke jaren bovengrondse planten vormen staan te boek als uiterst zeldzaam. In een Zimbabweaanse savanne blijken nu tientallen soorten met deze strategie voor te komen, en het is goed mogelijk dat ook andere oecosystemen zulke verborgen soorten mossen (en waarschijnlijk ook zaadplanten) bevatten. Dit stelt nieuwe eisen aan methoden om de diversiteit van terreinen vast te stellen.

    Auteur: dr. Heinjo J. During

15. Sneller model voor eiwitvouwen

    woensdag, 3 juli 2002 · Achtergrond

    Bijna alle processen van energievoorziening, voeding en sturing van de cel gebeuren met hulp van eiwitten. De precieze werking van deze complexe moleculen is voor een groot deel een nog onbegrepen proces. Computermodellen van de Rijksuniversiteit Groningen kunnen daarin nieuwe inzichten geven.

    Auteur: Marco van Kerkhoven