kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord chromosoom

1. Extra groeien met één X

   dinsdag, 25 januari 2011 · Achtergrond

   Ongeveer 1 op de 2.500 meisjes komt ter wereld met één X-chromosoom in plaats van twee. Met het zogenoemde Turnersyndroom is goed te leven, maar levenslange controle is zeer gewenst vanwege de typische gezondheidsrisico’s.

   Auteur: Raymon Heemskerk

2. Nobelprijs Geneeskunde 2009

   maandag, 5 oktober 2009 · Nieuws

   Drie wetenschappers delen dit jaar de Nobelprijs voor de Geneeskunde. Elizabeth Blackburn, Carol Greider en Jack Szostak krijgen de prijs voor de ontdekking van telomeren en het enzym telomerase. Hiermee werd een fundamenteel probleem in de celbiologie opgelost en kregen we meer inzicht in het mechanisme achter kanker. De ontdekking stimuleerde bovendien het onderzoek naar nieuwe therapieën.

   Auteur: Elles Lalieu

3. Een genetische kaart van de krokodil

   woensdag, 29 juli 2009 · Nieuws

   Australische wetenschappers hebben een genetische kaart gemaakt van de zoutwaterkrokodil; Crocodylus porosus. Het is de eerste kaart van een reptiel dat niet tot de vogelachtigen behoort. Nu meer bekend is over de genetische achtergrond van de krokodil, is evolutionair onderzoek en studie naar belangrijke ecologische eigenschappen makkelijker geworden. Ook de publicatie van het volledige genoom van de krokodil komt dankzij de genetische kaart een stap dichterbij.

   Auteur: Elles Lalieu

4. Gen levert antistoffen tegen HIV

   vrijdag, 5 september 2008 · Nieuws

   Lichaamscellen van sommige mensen brengen Apobec 3 tot expressie, een gen dat neutraliserende antistoffen tegen retrovirussen produceert. Deze mensen zijn niet gevoelig voor een infectie met het HIV virus, ook al komen zij daar meerdere malen mee in aanmerking. Tot die conclusie komen onderzoekers van het National Institute of Allergy and Infections (een onderdeel van de National Institutes of Health) deze week in Science.

   Auteur: Elles Lalieu

5. Chromosomen blijven plakken

   donderdag, 8 mei 2008 · Nieuws

   Onderzoekers van het Nederlands Kanker Instituut in Amsterdam hebben ontdekt hoe chromosomen zich tijdens een celdeling organiseren. Specifieke stukjes van de chromosomen plakken aan de binnenkant van de celkern (de nucleaire lamina) en worden inactief. Deze week publiceerden de Nederlanders hun bevindingen in Nature.

   Auteur: Elles Lalieu

6. Blind voor kleurenblindheid

   dinsdag, 6 mei 2008 · Achtergrond

   Tijdens een tekenles op school een ezel groen kleuren en trots vermelden dat dit een echte ezelkleur is? Of tijdens een fietstochtje met pap en mam een kwartier moeten zoeken naar een bruine koe in het weiland om uiteindelijk tot de conclusie te komen dat de koe wel een erg goede schutkleur heeft? Het overkomt kleurenblinde kinderen maar al te vaak en voor de ouders vormen deze komische misverstanden de eerste aanwijzing dat hun zoon of dochter geen onderscheid kan maken tussen sommige kleuren.

   Auteur: Elles Lalieu

7. Af en toe een nieuw type man

   zaterdag, 15 maart 2008 · Achtergrond

   Bij de meeste diersoorten ligt erfelijk vast of een embryo zich tot mannetje of vrouwtje gaat ontwikkelen. Een seksebepalend gen op de geslachtschromosomen dicteert dat. Bij vissen is dit systeem echter sterk veranderlijk.

   Auteur: Willy van Strien

8. Craig Venters onderzoekslab bouwt compleet bacterie-DNA

   vrijdag, 1 februari 2008 · Nieuws

   Het is onderzoekers van het Amerikaanse J. Craig Venter Institute gelukt het volledige DNA van de bacterie Mycoplasma genitalium in het laboratorium na te bouwen. Vorige week rapporteerden ze deze belangrijke stap in de richting van volledig kunstmatige organismen in de online editie van het wetenschappelijke tijdschrift Science. Deze week werd duidelijk dat de namen van het instituut en enkele onderzoekers bij wijze van ‘handtekening’ in het synthetische genoom zijn opgenomen. De Amerikanen zijn op weg naar een Mycoplasma laboratorium; een kunstmatige bacterie met nauwkeurig instelbare eigenschappen, bijvoorbeeld voor de productie van biobrandstoffen.

   Auteur: Harm Ikink

9. Kanker door duivelsbeet

   maandag, 30 juli 2007 · Achtergrond

   Tasmaanse buidelduivels blijken elkaar te besmetten met een dodelijke gezichtskanker via de directe overdracht van tumorcellen.

   Auteur: Lucas Wenniger

10. X en Y niet passief bij chromosoomsplitsing

    donderdag, 25 januari 2007 · Nieuws

    Bij de vorming van zaadcellen liggen de X- of Y-chromosomen niet passief te wachten tot ze over de zaadcellen verdeeld zijn, zoals altijd is gedacht. De seksechromosomen krijgen drie miljoen geheel nieuwe kernen waar het meterslange DNA-molecuul omheen is opgerold. Nature Genetics publiceerde de Nijmeegse ontdekking 21 januari online.

11. TU Delft werpt licht op kankercellen

    woensdag, 29 juni 2005 · Achtergrond

    Dankzij beeldvormende en analysetechnieken gebruikt door de TU Delft, heeft een internationale groep van wetenschappers meer inzicht gekregen in het gedrag van kankercellen.

12. Chromosomen splitsen complex gedrag op

    vrijdag, 27 februari 2004 · Achtergrond

    Martien Kas ontrafelt de genetische basis van gedrag via eenentwintig bijzondere muizenstammen. Genetisch onderzoek in de versnelling.

    Auteur: Rinze Benedictus

13. Einde van het Y

    vrijdag, 16 januari 2004 · Achtergrond

    Het merendeel van agressie,oorlog en geweld wordt veroorzaakt door slechts de helft van de bevolking. Inderdaad,de mannelijke helft. Maar er is hoop op een vreedzame wereld, want het Y-chromosoom is ten dode opgeschreven.

    Auteur: Marian Tjaden

14. Een model voor schizofrenie

    donderdag, 1 januari 2004 · Achtergrond

    Ze zijn te herkennen aan hun karakteristieke uiterlijk, een gespleten verhemelte en aangeboren hartafwijkingen. Eenderde van hen ontwikkelt op volwassen leeftijd een psychose. Voor psychiaters vormen patiënten met het velocardiofaciaal syndroom dan ook een buitenkans voor onderzoek naar het ontstaan van psychoses en schizofrenie.

    Auteur: Connie Engelberts

15. Als het Y-chromosoom de hand aan zichzelf slaat

    zaterdag, 1 november 2003 · Achtergrond

    Repeterende stukjes DNA in het mannelijk Y-chromosoom kunnen op elkaar plakken, zodat er een lus in de DNA-streng ontstaat. Als die lus vervolgens verloren gaat, kan onvruchtbaarheid het gevolg zijn. Op basis van DNA-herhalingen in het Y-chromosoom vond klinisch embryoloog Sjoerd Repping nog onbekende DNA-effecten die onvruchtbaarheid bij mannen veroorzaken. Die ontdekking vond zijn weg naar publicatie in Nature Genetics.

    Auteur: Maarten Evenblij