kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord dierentaal

1. “Spring zelf door die hoepel!”

   maandag, 16 mei 2011 · Nieuws

   Mensen proberen al jaren om dieren taal aan te leren; meestal zonder veel succes. Amerikaanse onderzoekers proberen nu een nieuwe tactiek: ze ontwikkelen een nieuwe taal gebaseerd op de geluiden die dolfijnen maken. Zo hopen ze in de toekomst werkelijk met dolfijnen te kunnen communiceren.

   Auteur: Erica Renckens

2. Vogelzang lijkt meer op menselijke spraak dan gedacht

   woensdag, 4 mei 2011 · Nieuws

   De uitdrukking ‘zingen als een nachtegaal’ moet misschien wel letterlijker worden genomen dan gedacht. Gedragsbioloog Verena Ohms toont in haar promotieonderzoek aan dat menselijke spraak en vogelzang meer overeenkomsten hebben dan eerst werd aangenomen.

3. Zangvogels leren slapend hun liedjes

   woensdag, 9 juni 2010 · Nieuws

   Zebravinken leren hun liedje van hun vader en hun hersenen zijn daarbij ook actief tijdens het slapen. Dat concluderen biologen van de Universiteit Utrecht. Dit is een nieuwe aanwijzing dat het leerproces overeenkomt met de manier waarop kinderen leren spreken. De resultaten verschijnen op 9 juni in de Proceedings of the Royal Society.

4. Zangvogel slaagt voor grammaticatoets met ezelsbruggetje

   maandag, 16 november 2009 · Nieuws

   Zangvogels blijken in plaats van meer complexe grammaticale taalregels ezelsbruggetjes te gebruiken om structuren waarin ze getraind zijn, te herkennen. Dit is in tegenspraak met onderzoek van enkele jaren geleden waarin geclaimd werd dat de spreeuw dit wel deed met behulp van complexe grammaticale regels. Over deze ontdekking publiceert de Leidse gedragsbiologe Caroline van Heijningen dinsdag 17 november in de Proceedings of the National Academy of Sciences USA (PNAS).

5. Communicerende apen spreken nog geen taal

   woensdag, 12 augustus 2009 · Nieuws

   Onderzoekers van de Universiteit Utrecht hebben ontdekt dat orang-oetans met een blad voor hun mond hun stemgeluid lager maken. Zo proberen ze mogelijke vijanden af te schrikken. Ook bonobo’s hebben een systeem waarmee ze bepaalde boodschappen kunnen communiceren. Toch betekent dit niet dat apen over een taal beschikken.

   Auteur: Erica Renckens

6. “Wil je mij even vlooien?”

   vrijdag, 31 juli 2009 · Achtergrond

   Waarom kunnen mensen wel spreken en een taal leren, en apen niet? Sommigen denken dat taal simpelweg bij mensen in de genen zit. Anderen zijn ervan overtuigd dat de omgeving een veel belangrijkere rol speelt bij het leren van taalvaardigheden. Om dit te bewijzen hebben al veel onderzoekers geprobeerd om apen taal bij te brengen. Met wisselende resultaten.

   Auteur: Erica Renckens

7. Bijen dansen in dialect

   dinsdag, 10 juni 2008 · Nieuws

   Chinese onderzoekers hebben ontdekt dat verschillende soorten bijen in verschillende dialecten dansen om hun soortgenoten de weg naar voedsel te wijzen. De dansen mogen dan verschillend zijn, Aziatische en Europese bijen kunnen elkaar nog wel begrijpen. De bij lijkt tot veel meer cognitieve vaardigheden in staat te zijn dan tot nu toe altijd werd aangenomen.

   Auteur: Erica Renckens

8. “Het menselijk taalvermogen is uniek”

   woensdag, 19 december 2007 · Nieuws

   Computationeel taalkundige dr. Jelle Zuidema doet onderzoek naar het leervermogen van grammatica van niet alleen mensen, maar ook van apen, vogels en walvissen. Aan de hand van computermodellen probeert hij de bouwstenen van taal te identificeren.

   Auteur: Edda Heinsman

9. Waarom klinken vragen altijd hoger?

   zondag, 20 mei 2007 · Achtergrond

   Als je een vraag stelt, klinkt je stem beduidend hoger dan bij een gewone mededeling. Dit verschijnsel komt in zo veel uiteenlopende talen voor dat het wel universeel moet zijn. Waar komt het vandaan? De Amerikaanse taalkundige John Ohala heeft er een fascinerende theorie over.

   Auteur: Judith Haan-van Ditzhuyzen

10. Taal zit je in het bloed

    maandag, 23 april 2007 · Achtergrond

    Sommige dieren gebruiken iets wat je taal zou kunnen noemen. Ze slaken kreten om soortgenoten te waarschuwen, en er zijn zelfs mensapen die in staat zijn in gebarentaal woorden te leren. Maar dieren kunnen niet wat mensen wél kunnen: klanken en woorden systematisch combineren tot zinnen. Hoe komt het dat de mens net dat stapje extra kan zetten? Waar komt ons taalvermogen vandaan?

    Auteur: Marco Haverkort

11. Verschil tussen mens en dier is relatief

    woensdag, 18 april 2007 · Nieuws

    Aan de hand van moderne computertechnieken vergelijkt Jelle Zuidema de structuur van menselijke taal en die van vogels en walvissen. De computer bepaalt of er grammaticale regels zijn te ontdekken.

    Auteur: Mathilde Jansen

12. Een waarheid als een koe?

    woensdag, 30 augustus 2006 · Achtergrond

    Het nieuws dat koeiengeloei onderhevig is aan dialectvariatie blijkt een mediastunt van Britse kaasboeren. De BBC verspreidde het nieuws binnen het silly season oftewel: het is nog steeds ‘komkommertijd’.

    Auteur: Mathilde Jansen

13. Hoe zegt een koe boe

    woensdag, 30 augustus 2006 · Achtergrond

    De manier waarop koeien loeien is regionaal bepaald, zo blijkt uit Brits onderzoek. Het lijkt erop dat ze het accent van hun eigenaar overnemen en dit weer overdragen op hun kalveren. Niet alleen het geloei van de ouders is van invloed op de taalontwikkeling van een kalf, maar ook groepsprocessen spelen een rol. Net als bij vogels, die ook in verschillende dialecten fluiten.

    Auteur: Mathilde Jansen

14. Bultruggen beschikken over grammatica

    donderdag, 6 april 2006 · Nieuws

    Bultrugwalvissen beschikken over hun eigen grammatica, zo blijkt uit recentelijk gepubliceerd onderzoek. De liederen van deze walvissen hebben namelijk eenzelfde hiërarchische structuur als mensentaal. Hiermee behoort de taal van bultruggen tot een van de meest complexe communicatievormen in het dierenrijk.

    Auteur: Mathilde Jansen

15. De taal van dieren: vogelzang en bijendans

    dinsdag, 10 januari 2006 · Achtergrond

    Mensen praten, de hele dag door, over van alles en nog wat. Uit onderzoek blijkt zelfs dat mensen zo’n tweederde van de tijd dat ze praten besteden aan roddelen over anderen. Omdat roddelen een gunstige uitwerking kan hebben op je eigen positie binnen een groep, zijn er wetenschappers die menen dat taal om die reden ook is ontstaan. Maar in hoeverre is menselijke taal uniek? Wat zeggen katten tegen elkaar als ze miauwen, of vogels die vanaf een boomtak hun liedje zingen? Roddelen ze misschien ook? Waar hebben ze het eigenlijk over? Om die vragen te beantwoorden is het nodig eerst goed te weten wat taal tot taal maakt.

    Auteur: Frank Landsbergen