kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord erfelijkheid

1. Niet in steen gebeiteld

   donderdag, 25 november 2010 · Achtergrond

   Psychologie is overal: in het tijdschriftenrek in de supermarkt, op de tafel in de boekwinkel, in films en op televisie. Maar met al die kennis komen ook een hoop misverstanden in de wereld: broodjes aap, of zoals de schrijvers van het nieuwe boek “De vijftig grootste misvattingen in de psychologie” het noemen, psychomythologie. Kennislink zet de tien meest frappante mythes op een rijtje. Deze week: een eigenschap die in je genen zit, kan niet veranderen.
   

   Auteur: Asha ten Broeke

2. Appels en peren

   maandag, 8 november 2010 · Achtergrond

   Of je lang bent of kort, dik of dun, appel- of peervormig: je hebt het deels aan je genen te danken. De onderzoekers die de erfelijke achtergrond van het menselijke figuur willen ontrafelen, hebben daar een hele kluif aan. Veel genen hebben namelijk elk voor zich een piepklein effect.

   Auteur: Willy van Strien

3. Is homoseksualiteit wel aangeboren?

   maandag, 8 november 2010 · Achtergrond

   Vraag je een hersenwetenschapper waar homoseksualiteit vandaan komt, dan krijg je waarschijnlijk dit antwoord: dat is aangeboren. Is een jongensbaby in de baarmoeder blootgesteld aan minder testosteron, dan kneedt dat hormoon het aanwezige brein om in een homovariant. Veel testosteron leidt tot een lesbisch meisje. Deze testosterontheorie is zo dominant dat hij tegenwoordig meestal als feit wordt gepresenteerd. Bijvoorbeeld door Dick Swaab, in zijn pas verschenen boek ‘We zijn ons brein’. Maar is dat wel terecht?

   Auteur: Asha ten Broeke

4. Alle pijlen op de darm gericht

   maandag, 11 oktober 2010 · Achtergrond

   Bij eenzesde van de mensen met darmtumoren in de familie wordt een genetische afwijking gevonden.

   Auteur: Diana de Veld

5. Intelligentie

   woensdag, 11 augustus 2010 · Dossier

   Word je slim geboren of slim opgevoed? Wat doet luchtvervuiling met je IQ? zijn we nu slimmer dan honderd jaar geleden? En is het echt zo dat mensen met een donkere huidskleur slechter scoren op intelligentietests? En waarom dan? Op deze vragen – en nog veel meer – krijg je antwoord in dit dossier over intelligentie.

   Auteur: Asha ten Broeke

6. Op zoek naar slim DNA

   woensdag, 4 augustus 2010 · Nieuws

   De hele maand augustus gaan twee psychologen in science center NEMO op onderzoek uit. Ze zijn gewapend met een IQ-test en een spuugpotje, en zoeken de genen die ervoor zorgen dat jij slimmer bent dan je buurman.

   Auteur: Asha ten Broeke

7. Het idee m/v

   woensdag, 9 juni 2010 · Achtergrond

   Als we de populaire psychologieboeken mogen geloven zit het zo: man-vrouwverschillen zitten in onze genen en zijn dus aangeboren. Maar in haar boek Het idee m/v laat wetenschapsjournalist Asha ten Broeke op basis nieuwe inzichten uit de hersenwetenschap en epigenetica zien dat we die verschillen tijdens de opvoeding zelf creëren, doordat we onze zonen en dochters van kleins af aan anders opvoeden.

   Auteur: Asha ten Broeke

8. Mug erft ongevoeligheid voor DEET

   donderdag, 6 mei 2010 · Nieuws

   Een klein deel van de muggen is ongevoelig voor de insectenwerende stof DEET, die veel gebruikt wordt in beschermende kleding en sprays. Engelse wetenschappers ontdekten dat vrouwelijke muggen die eigenschap kunnen doorgeven aan hun nakomelingen. Zijn straks alle muggen ongevoelig voor DEET?

   Auteur: Elles Lalieu

9. “Bizar slecht” onderzoek naar ras en IQ

   donderdag, 14 januari 2010 · Nieuws

   UvA-onderzoekers maken korte metten met de theorie van Richard Lynn: het IQ-verschil tussen Afrikanen en Westerlingen zit niet in de genen. Het nationale IQ van een land ten zuiden van de Sahara kun je niet zomaar vergelijken met het IQ in Nederland of de VS. Bovendien was Lynns onderzoek ver onder de maat.

   Auteur: Asha ten Broeke

10. Gokken met oude genen

    dinsdag, 6 oktober 2009 · Achtergrond

    Een gebeurtenis van honderdduizend jaar geleden zou wel eens waardevolle informatie kunnen opleveren over een hedendaags vraagstuk. Schizofreniedeskundige Don Linszen en neurogeneticus Frank Baas speuren naar de Afrikaanse roots van schizofrenie. Dat doen ze in Tanzania, bij de Bantu’s, die nog over ‘oer’-DNA beschikken.

    Auteur: Andrea Hijmans

11. Het homogen bestaat niet

    zaterdag, 4 april 2009 · Achtergrond

    Homo’s zijn een ogenschijnlijk zinloze uitvinding van de natuur. Toch komen ze in significante aantallen voor en sterven ze niet uit. Waarom bestaan homo’s, en hoe verschillen ze van hun heteroseksuele soortgenoten?

    Auteur: Jeroen Scharroo

12. De opmars van persoonlijke pillen

    maandag, 12 januari 2009 · Achtergrond

    Het klinkt zo mooi: één kijkje in je DNA en de dokter weet precies voor welke ziekten je gevoelig bent en welke medicijnen goed zullen aanslaan. Door moderne technieken komt dit beeld steeds dichterbij. Toch is het nog lang niet zover. Een ziekte kan veroorzaakt worden door beschadigingen in verschillende stukken DNA, wat voorspellen moeilijk maakt. Bovendien is van lang niet alle ziekten bekend in hoeverre erfelijkheid een rol speelt. Het laatste pijnpunt ligt in de communicatie van genetische informatie naar de samenleving.

    Auteur: Elles Lalieu

13. Schizofrene genen

    donderdag, 31 juli 2008 · Nieuws

    Met een nieuwe onderzoeksmethode is voor het eerst het genetisch materiaal van 8.109 schizofrene en 44.382 gezonde mensen vergeleken. Twee groepen wetenschappers ontdekten daarbij dat schizofrenen stukjes DNA missen op drie verschillende chromosomen. Collega-onderzoekers noemen de vondst verbluffend en indrukwekkend. Het zal echter nog even duren voordat schizofrene patiënten er iets aan hebben.

    Auteur: Asha ten Broeke

14. Artrose tot op het bot

    zaterdag, 31 mei 2008 · Achtergrond

    Veel ouderen kampen met versleten gewrichten door artrose. Toch krijgt niet iedereen deze ziekte op zijn oude dag. En de een krijgt het jonger dan de ander. In een grote genetische studie is een gen gevonden dat de kans op artrose beïnvloedt, zo schrijven onderzoekers in Human Molecular Genetics. Mogelijk werpt deze ontdekking nieuwe licht op het hele proces van veroudering.

    Auteur: Raymon Heemskerk

15. Blind voor kleurenblindheid

    dinsdag, 6 mei 2008 · Achtergrond

    Tijdens een tekenles op school een ezel groen kleuren en trots vermelden dat dit een echte ezelkleur is? Of tijdens een fietstochtje met pap en mam een kwartier moeten zoeken naar een bruine koe in het weiland om uiteindelijk tot de conclusie te komen dat de koe wel een erg goede schutkleur heeft? Het overkomt kleurenblinde kinderen maar al te vaak en voor de ouders vormen deze komische misverstanden de eerste aanwijzing dat hun zoon of dochter geen onderscheid kan maken tussen sommige kleuren.

    Auteur: Elles Lalieu