kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord gedragswetenschappen

1. Goedgelovige sukkel door knuffelhormoon

   dinsdag, 27 mei 2008 · Nieuws

   Veel oxytocine in het brein maakt iemand goedgelovig. Dat komt doordat hersengebiedjes die betrokken zijn bij (sociale) angst en reageren op iemands acties minder actief worden. De onderzoekers denken dat hun resultaten ook relevant zijn in het onderzoek naar autisme. Autisten vermijden sociaal contact. Misschien komt dat doordat ze te weinig oxytocine in hun hersenen hebben waardoor ze wantrouwend zijn naar hun omgeving.

   Auteur: Asha ten Broeke

2. Voorouder mens at al gekookt voedsel

   donderdag, 22 mei 2008 · Nieuws

   Niet alleen mensen, maar ook hun evolutionaire neefjes de mensapen hebben een voorkeur voor gekookte groenten en vlees boven een rauw maal. Neem dat samen met de vondst van vuurplekken van 1,8 miljoen jaar oud, en volgens Wrangham en collega’s ligt de conclusie voor de hand. Homo erectus kookte lang voor het ontstaan van de moderne mens al zijn dagelijkse prakje bij elkaar, en legde zo de basis voor de evolutie van ons grote, slimme mensenbrein.

   Auteur: Asha ten Broeke

3. “Doemdenken over vergrijzing onterecht”

   donderdag, 15 mei 2008 · Achtergrond

   “Er is een omslag in ons denken nodig om de vergrijzing goed het hoofd te kunnen bieden.” Hoogleraar ouderenpsychiatrie prof.dr. Roos van der Mast van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) geeft tegengas aan wat zij het ‘verzuurde’ maatschappelijke debat over ouderen noemt. In haar oratie op 16 mei bestrijdt zij het pessimistische beeld van de oudere mens als afgeschreven kostenpost.

   Auteur: Tristan Lavender

4. Autisten kunnen wél emoties lezen

   woensdag, 14 mei 2008 · Nieuws

   De typische moeite die autisten hebben met sociale interactie komt niet doordat ze geen emoties van anderen begrijpen of er geen interesse in hebben. In tegendeel: ze zijn juist zo gevoelig voor een emotioneel gezicht, dat ze hun blik moeten afwenden om niet overspoeld te worden door non-verbale informatie. Het sociale brein is niet kapot, het mankeert autisten aan de waarneming, aldus de onderzoekers (UU).

   Auteur: Asha ten Broeke

5. Uit eten in de steentijd

   woensdag, 14 mei 2008 · Achtergrond

   De evolutie van ons brein en ons prehistorische eetpatroon hangen nauw samen. Veel wetenschappers denken we ongeveer tegelijkertijd vlees gingen eten en een grotere hersenpan kregen. Maar hoe kwamen we aan dat vlees? Het beeld van de jagende man die voor vrouw en kinderen een prooi naar zijn hol sleept, blijkt eenzijdig en ouderwets. Hoe komen wij dan wel aan onze grotere hersenen – en wat verklaart dus ons succes als diersoort?

   Auteur: Asha ten Broeke

6. Licht in de duisternis

   woensdag, 23 april 2008 · Achtergrond

   Slaap is het onderzoeksonderwerp van Eus van Someren. Hoe kun je via natuurlijke prikkels het slaap/waakritme verbeteren, is een van de vragen die hem fascineren. Net als de meer fundamentele vraag wat er precies in het brein gebeurt als we slapen. Je zou kunnen zeggen dat hij voldoende distantie tot zijn onderwerp heeft, want het slapen zelf brengt hij maar mondjesmaat in de praktijk. Dat gold zeker voor de tijd dat hij naast zijn wetenschappelijke carrière ook gitarist was bij de Scene in hun hoogtijdagen.

   Auteur: Geertje Kindermans

7. Hersenen zien fout allang aankomen

   dinsdag, 22 april 2008 · Nieuws

   Ongeveer 30 seconden voordat je tijdens een monotone taak een fout maakt verandert er iets in je brein. Je hersenen floepen als het ware even in ruststand, oftwel: je aandacht verslapt. Dat er tussen dit moment en de daadwerkelijke fout maar liefst een halve minuut zit is bijzonder omdat de hersenen meestal heel snel zijn. Die lange tijd kan echter door een draagbare hersenscanner wel gebruikt worden om iemand te waarschuwen dat hij op het punt staat een fout te maken. Zo’n uitvinding kan bijvoorbeeld in de luchtverkeersleiding mensenlevens redden.

   Auteur: Asha ten Broeke

8. Angstige genen en toch niet bang

   woensdag, 16 april 2008 · Achtergrond

   Een spreekbeurt houden: voor het ene kind een leuke uitdaging, voor het andere kind een nachtmerrie. Waarom ervaren sommige kinderen in spannende situaties meer angst dan andere? De kwaliteit van de gehechtheidsrelatie met de ouders is bepalend, met name bij kinderen die van nature angstig zijn. Dat blijkt uit onderzoek van pedagoge Renske Gilissen. Op woensdag 16 april verdedigt zij haar proefschrift.

   Auteur: Tristan Lavender

9. Vrije wil bestaat niet echt

   woensdag, 16 april 2008 · Nieuws

   Voordat je bewust besluit om een knop in te drukken, is je brein al acht tot tien seconden bezig met die actie. Bewustwording komt pas vlak voordat je vinger daadwerkelijk naar de knop gaat. Onbewuste hersenactiviteit is onze vrije wil dus de baas, lijkt het.

   Auteur: Asha ten Broeke

10. Meer bloed, meer agressie

    maandag, 14 april 2008 · Nieuws

    Een bloederige videogame maakt de spelers opgefokt en agressief. Hun hartslag gaat omhoog, ze zijn gewelddadiger tijdens het spelen en ze hebben naderhand meer agressieve gedachten. Een leeftijdslabel waarin staat dat dit soort gewelddadige spellen niet geschikt zijn voor jonge kinderen werkt ondertussen averechts: de games worden er alleen maar aantrekkelijker van.

    Auteur: Asha ten Broeke

11. Een op de vijf wetenschappers aan de breindoping

    woensdag, 9 april 2008 · Nieuws

    Twintig procent van de wetenschappers gebruikt breindoping, de helft van hen dagelijks of wekelijks. Vooral Ritalin is favoriet. Dat ontdekte Nature nadat zij 1.400 academici in 60 landen hadden gevraagd of zij wel eens iets gebruikten om hun concentratie te verhogen. Aan dit gebruik zitten echter nogal wat haken en ogen: is het wel ethisch verantwoord? En schaadt het de gezondheid?

    Auteur: Asha ten Broeke

12. Chinees brein is anders dyslectisch

    dinsdag, 8 april 2008 · Nieuws

    Bij Chinese kinderen met dyslexie functioneert het werkgeheugen niet goed: het hersengebiedje dat hierbij betrokken is, is veel te klein. Bij Engelstalige kinderen is juist het deel van het brein dat nodig is voor luisteren en spreken aangetast. Waarschijnlijk zijn beide vormen aangeboren. Een kind met ‘Engelse dyslexie’ kan profijt hebben van vroege opsporing omdat hij dan een Chinese manier van lezen kan aanleren en zo zijn dyslexie omzeilt.

    Auteur: Asha ten Broeke

13. Mannelijke taak geeft macho meer stress

    dinsdag, 8 april 2008 · Nieuws

    Macho’s doen bij een moeilijke mannenklus zo hun best om geen watje te lijken, dat ze daardoor in de stress raken. Dat ontdekte Van Well (UvA) toen ze mannen hun hand in ijswater liet houden, nadat ze hen had verteld dat deze test vooral mannelijke eigenschappen vereiste. Macho’s kunnen maar beter gemakkelijker mannenwerk doen: dat is minder slecht voor hun bloeddruk.

    Auteur: Asha ten Broeke

14. Het lichaam als spreekbuis voor de geest

    vrijdag, 4 april 2008 · Achtergrond

    Kinderen met onverklaarbare lichamelijke klachten zijn geen aanstellers. Vaak is er psychologisch wel echt iets aan de hand. Daarom verdienen ze serieuze aandacht. Dat stelt de Leidse psychologe Francine Jellesma. Het dogma dat aandacht voor dit soort klachten alleen naar averechts werkt, doet dan ook meer kwaad dan goed.

    Auteur: Tristan Lavender

15. Slapeloosheid maakt depressief

    vrijdag, 4 april 2008 · Nieuws

    Anders dan gedacht is slapeloosheid geen symptoom maar een oorzaak van depressie. Dat concluderen twee psychiaters onafhankelijk van elkaar naar aanleiding van een Amerikaans en een Zwitsers onderzoek. Slaaptekort verergert bovendien slaapwandelklachten. Nederlandse onderzoekers komen met een oplossing: een pyjama die de huidtemperatuur ietsje verhoogt zorgt voor meer diepe slaap en minder wakker worden.

    Auteur: Asha ten Broeke