Kernwoord geschiedenis van de natuurkunde
-
Eerherstel voor Debye
woensdag, 16 januari 2008 · Nieuws
Een commissie onder leiding van oud-minister Jan Terlouw vindt dat de naam van Nobelprijswinnaar Peter Debye in ere moet worden hersteld. In 2006 publiceerde wetenschapsjournalist Sybe Rispens een kritische blik op Debye, die ‘fout’ zou zijn geweest in de oorlog. De Universiteit van Utrecht noemt haar chemisch-fysische lab voortaan weer het Debye-instituut, maar de Maastrichtse Debye-prijs komt niet terug.
Auteur:
-
NIOD-rapport gematigd over Debye
woensdag, 28 november 2007 · Nieuws
Nobelprijswinnaar Peter Debye was tijdens de Tweede Wereldoorlog geen actief Nazi-sympathisant. Dat schrijft het Nederlands Instituut voor Oorlofsdocumentatie in haar rapport “In naam der wetenschap?” Vorig jaar ontstond een rel rond Debye door een boek van wetenschapshistoricus Sybe Rispens.
Auteur:
-
Huygens toch in canon
woensdag, 4 juli 2007 · Nieuws
De canon der vaderlandse geschiedenis krijgt toch een plekje voor wetenschapper Christiaan Huygens. Dat heeft de canon-commissie onder leiding van Frits van Oostrom bekend gemaakt. Huygens, lenzenslijper en ontdekker van de ringen van Saturnus, laat Pim Fortuyn en de boekdrukkunst in het stof bijten.
Auteur:
-
De ontdekking van het elektron
maandag, 20 februari 2006 · Achtergrond
Tegen het einde van de negentiende eeuw was elektrische verlichting aanwezig in de grote steden, en reden de eerste trams al door de straten. De industrie en ook natuurkundige laboratoria maakten volop gebruik van elektrisch aangedreven machines. Toch was een eenduidige verklaring van het verschijnsel elektriciteit nog altijd niet gegeven. Sommigen, zoals Michael Faraday en Hendrik Antoon Lorentz, zagen elektriciteit als gedragen door deeltjes, terwijl anderen, zoals aanvankelijk Joseph John (“J.J.”) Thomson, juist dachten aan golven in de ether.
Auteur:
-
Nobelprijswinnaar fout in de oorlog?
vrijdag, 20 januari 2006 · Nieuws
De naam van de Nederlandse natuurkundige en Nobellaureaat Peter Debye leeft voort in een Maastrichtse prijs en Utrechts laboratorium. Wetenschapsjournalist Sybe Izaak Rispens haalde uit Duitse archieven belastend materiaal over Debye’s handelen in de Tweede Wereldoorlog naar boven. Kritiek over het onderzoek en over de naamgeving van prijs en instituut leidden tot een uitgebreid onderzoek van het NIOD.
Auteur:
-
Student vindt Einstein-artikel
maandag, 22 augustus 2005 · Nieuws
Wereldnieuws: de Utrechtse student Rowdy Boeyink vond in Leidse archieven een origineel artikel van Albert Einstein. Het artikel over Bose-Einstein-Condensaten, een vierde toestand van de materie, is een onverwacht cadeautje in het Einstein-jaar 2005.
Auteur:
-
350 jaar Huygenslens
maandag, 21 maart 2005 · Nieuws
Op 25 maart 2005 is het precies 350 jaar geleden dat de Nederlandse wetenschapper Christiaan Huygens (1629-1695) met zijn zelfgemaakte telescoop de maan Titan bij de planeet Saturnus ontdekte.
Auteurs: en
-
Het slingeruurwerk van Huygens
dinsdag, 1 januari 2002 · Achtergrond
Christiaan Huygens (1629 – 1695) is algemeen bekend om de ontdekking van de ringen van Saturnus. Voor zijn astronomische waarnemingen sleep hij zelf lenzen en hij bouwde ook de kijkers waarin deze gebruikt werden. Van groter belang is zijn werk op het gebied der mechanica, waarvan zijn slingeruurwerk een van de toepassingen was. De slingerklok is het eerste werkelijk nauwkeurig instrument voor tijdmeting dat nadien nog eeuwen lang de standaard bleef.
Auteur:
-
De herschepping van de natuurkunde
vrijdag, 30 november 2001 · Achtergrond
Aan het eind van de 19e eeuw menen veel natuurkundigen dat het bouwwerk van de fysica nagenoeg is voltooid. Slechts een paar hardnekkige problemen resteren. Hun uiteindelijke oplossing leidt echter niet tot de laatste paragrafen in het boek van de natuurkunde. Zij blijkt een radicale herziening van de fundamenten van de natuurkunde te vereisen.
Auteur:
-
Kosmische hefboom kan de aarde verplaatsen
zondag, 1 juli 2001 · Achtergrond
Van de Griekse wis- en natuurkundige Archimedes, die in de derde eeuw voor Christus leefde, wordt beweerd dat hij ooit zou hebben uitgeroepen: ‘Geef mij een plaats waar ik kan staan en ik zal de aarde bewegen’. Archimedes hield zich onder andere bezig met wat wij nu de mechanica noemen en was in de ban geraakt van hefbomen en takels. Hij had gezien dat men met behulp hiervan heel zware voorwerpen kan verplaatsen en volgens de overlevering zou hij langs deze weg zelfs in zijn eentje een volgeladen schip te water hebben gelaten. Het zal wel een kleintje zijn geweest, maar bij legenden hoort overdrijving!
Auteur:
-
De wetten van Newton verklaren niets
maandag, 30 maart 1998 · Achtergrond
Op school krijgen we ingeprent dat de wetten van Newton de grondslag voor de moderne natuurkunde vormen. Maar wat verklaren die wetten eigenlijk? Het idee ‘kracht is massa maal versnelling’ zegt niets over de vele soorten krachten die je in de natuur tegenkomt.
Auteur:
6 nieuwsberichten
5 achtergrondartikelen
11 totaal aantal publicaties
