Onderzoekers van de universiteit Twente en het Radboud ziekenhuis gaan hun krachten bundelen om de kwaliteit en levensduur van prothesen te verbeteren. Afgelopen donderdag trad werktuigbouwkundige Nico Verdonschot aan als hoogleraar Implantaat Biomechanica. Zijn jarenlange praktijkervaring met prothesen, wordt aan de universiteit Twente omgezet in een aantal rekenmodellen. Deze koppeling tussen techniek en kliniek is internationaal gezien uniek.

Veel ouderen kampen met versleten gewrichten door artrose. Toch krijgt niet iedereen deze ziekte op zijn oude dag. En de een krijgt het jonger dan de ander. In een grote genetische studie is een gen gevonden dat de kans op artrose beïnvloedt, zo schrijven onderzoekers in Human Molecular Genetics. Mogelijk werpt deze ontdekking nieuwe licht op het hele proces van veroudering.

Het is onderzoekers van de universiteit Twente, het UMC Utrecht en het Erasmus Medisch Centrum Rotterdam gelukt om volwassen stamcellen uit te laten groeien tot botweefsel. Door de stamcellen in het laboratorium te stimuleren, is er na implantatie bij muizen duidelijke botvorming zichtbaar. Op die manier wordt het mogelijk om reparaties aan het bot uit te voeren met lichaamseigen materiaal. De resultaten van het onderzoek werden deze week gepubliceerd in vakblad Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS).

Er bestaat inmiddels een heel scala aan reumamedicijnen. Van oude bekenden tot nieuwe peperdure biologicals. Onduidelijk was hoe ze optimaal kunnen worden ingezet. Om dat te bepalen startte in 2000 de BeSt-studie. De eerste resultaten zijn bekend, maar de studie loopt door. Want reumatologen worden steeds ambitieuzer: waren ze vroeger tevreden als ze patiënten met minder pijn langer uit een rolstoel konden houden, nu lukt het bij sommige patiënten de ziekte helemaal weg te krijgen.

Leidse onderzoekers experimenteren op dit moment met gentherapie om kunstheupen vast te zetten. Een onderzoek dat door alle veiligheidsmaatregelen veel vraagt van de patiënten die er aan deelnemen. Maar zij hebben het er graag voor over. Liever een weekje pijn en ongemakken trotseren dan een veroordeling tot de rolstoel.

Orthopedisch chirurgen verwachten in de nabije toekomst een tekort aan donorbot. Donorbot heeft onder meer een functie bij het vervangen van een versleten heupprothese door een nieuwe. Het gebruik van donorbot kan tot de helft worden teruggebracht door de botsnippers te mengen met speciaal samengestelde keramische korrels. Dit blijkt uit onderzoek van gezondheidswetenschapper Chris Arts, uitgevoerd bij de afdeling Orthopedie van het UMC St Radboud.

De botten in ons lichaam zijn nooit ‘uitgegroeid’. Dit botproces wordt door veel factoren beïnvloed. Onder andere vitamine D is een belangrijk element; een groep Japanners heeft gevonden waarom zij belangrijk zijn.

Amerikaans onderzoek bij Chinese vrouwen in de overgang laat zien dat het eten van soja leidt tot minder kans op osteoporose en botbreuken.

Diep gekrenkt zijn ze, de Nederlandse manueel therapeuten en hun geestverwanten. Jaarlijks bevrijden ze duizenden baby’s van het KISS-syndroom. Dankbaarheid alom. Komt de onderzoeksgroep van Paul Brand met de mededeling dat het KISS-syndroom vermoedelijk niet bestaat, dat de werkzaamheid van de therapie nergens uit blijkt en dat al die baby’s blootgesteld worden aan potentieel levensgevaar.

Bij het Kernfysisch Versneller Instituut (KVI) van de Rijksuniversiteit Groningen ontwikkelden onderzoekers een methode om met behulp van lasers bijzondere atomen zoals calcium-41 te detecteren. In een ‘atoomval’ kunnen ze zelfs één enkel exemplaar opsluiten. De onderzoeksresultaten zijn onder andere van belang voor research naar botontkalking.

Je zal het maar hebben. Iedere keer als je ergens loopt wordt je nagestaard. Mensen noemen je lilliputter of dwerg. Leuke kleren kopen is ook niet gemakkelijk. Want je bent namelijk extreem klein. Een stuk kleiner dan het gemiddelde omdat je aan een groeistoornis lijdt. In Nederland leven ongeveer vierduizend volwassenen die kleiner zijn dan 1.35 m.

Reumatologen pakken reuma het liefst zo snel mogelijk aan, en dan meteen met een zware behandeling. Zeker bij patiënten bij wie de ziekte anders ernstige gevolgen gaat krijgen. Genetisch onderzoek helpt om die mensen al in een vroeg stadium te herkennen. Tegelijkertijd begrijpt men dankzij dat onderzoek beter hoe de ziekte ontstaat.

Ze speurt naar genen die onze levens subtiel beïnvloeden en schuwt daarbij een grootschalige aanpak niet. Hoogleraar moleculaire epidemiologie prof. dr. Eline Slagboom sprak 21 maart 2003 haar inaugurele rede uit. Aanleiding voor een interview over haar vak en de vraag waarom we niet allemaal even snel verouderen.

Soja bevat stoffen die op vrouwelijke hormonen lijken. Leidse onderzoekers ontdekten een mechanisme dat kan verklaren waarom sojaproducten de botten versterken en sommige vormen van kanker helpen voorkomen. Verrassend is, dat we misschien moeten oppassen voor een overdosis soja. En hormoontherapie voor vrouwen na de overgang is aan een herziening toe.

Met enige regelmaat duikt een erfelijke ziekte in een tot dan toe gezonde familie op. Die nieuw ontstane afwijkingen vormen een puzzel in de DNA-diagnostiek. Hoogleraar moleculair genetische diagnostiek prof. dr. Bert Bakker houdt zich daarmee bezig.

Niet iedere medische promovendus eindigt zijn proefschrift met een uiteenzetting van de waarde van het onderzoek voor de medische praktijk. Reumatologe Wiepke Drossaers-Bakker, die op 4 oktober promoveerde, doet dat wel. Ze somt op wat de arts in de kliniek aan haar bevindingen zou kunnen hebben. Het onderwerp is er dan ook naar. H. Drossaers beschrijft het verloop van de ziekte reumatoïde artritis (RA) in de loop van twaalf jaar en de mogelijkheden om al aan het begin te voorspellen hoe de ziekte zich zal ontwikkelen.

De erfelijke spierziekte van Duchenne is niet te genezen en dat zal voorlopig zo blijven. Leidse onderzoekers werken momenteel echter wel aan een methode om de ziekte te veranderen in een mildere aandoening. De klinische toepassing ervan is nog ver weg, maar de eerste resultaten die de groep deze zomer publiceerde zijn bemoedigend.

Kleine kinderen worden groot en dat vindt iedereen vanzelfsprekend. Dat de groei zelf ook groeit, klinkt al minder logisch. Vorige maand werden de lengtediagrammen opnieuw naar boven bijgesteld. Ondertussen wordt onderzocht hoe kinderen die ver in groei achterblijven het beste kunnen worden behandeld. Alleen groeihormoon geven is niet altijd effectief.

Voor mensen met een ernstige motorische handicap is de Manus-manipulator ontwikkeld, een bestuurbare robotarm. Eindelijk kunnen ze zelfstandig handelingen uitvoeren. Iets kunnen oppakken of zelf een glas naar de mond brengen betekent een enorme winst aan zelfstandigheid en verbetering van kwaliteit van leven.

Wie in Nederland asiel aanvraagt heeft meer kans op een verblijfsvergunning als hij minderjarig is. Alleenstaande minderjarige asielzoekers (AMA’s) kunnen pas worden teruggestuurd als het land van herkomst voldoende opvang biedt. En dat is naar Nederlandse begrippen zelden het geval. Geen wonder dat een toenemend aantal AMA’s ons land weet te vinden en dat het begrip minderjarigheid uiterst rekbaar blijkt. Hoe bewijs je dat iemand boven de achttien is?