kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord hydrosfeer

1. Plaattektoniek

   donderdag, 14 augustus 2008 · Dossier

   Plaattektoniek is het bewegen van aardplaten. Alfred Wegener toonde voor het eerst het bestaan van bewegende continenten aan in het begin van de 20e eeuw. Aardplaten bewegen naar elkaar toe, van elkaar af of langs elkaar heen. Dit alles om warmte kwijt te raken uit de diepe aarde. De bewegingen zorgden en zorgen voor veranderingen in de plaats van de continenten. In het verleden waren er bijvoorbeeld diverse supercontinenten. Dit samenkomen en weer uiteengaan had en heeft grote gevolgen voor het klimaat, de zeespiegel, de evolutie, gebergtevorming, de oceaanstromingen maar ook op de verdeling en hoeveelheid grondstoffen zoals aardolie.

   Auteur: Adiël Klompmaker

2. Gevormd door bewegende aardplaten

   woensdag, 30 juli 2008 · Achtergrond

   Zeventig miljoen jaar geleden kon je nog van Rio de Janeiro naar Melbourne wandelen, maar nu? Aardplaten bewogen én bewegen met centimeters per jaar. Hierdoor komen botsen platen soms massaal op elkaar, een supercontinent vormend, om vervolgens weer op te breken. Deze gebeurtenissen uit een ver verleden bepalen op welke hoogte we leven en in welk klimaat maar ook bijna de hele economie. Waar zouden we zijn zonder aardolie en gas, grondstoffen die niet zouden zijn ontstaan als er geen plaattektoniek bestond.

   Auteur: Adiël Klompmaker

3. De hele aardbol beweegt

   vrijdag, 11 juli 2008 · Achtergrond

   Plaattektoniek is het bewegen van platen op onze aarde. Bij de aardplaatgrenzen wordt nieuw aardkorst gevormd, duiken aardplaten de diepte in of schuiven ze langs elkaar heen. Dit bewegen wordt veroorzaakt door convectie in de aardmantel en het bewegen van de aardplaten zelf. Dit alles om warmte uit het binnenste van de aarde kwijt te raken.

   Auteur: Adiël Klompmaker

4. Antarctica is veel gevaarlijker dan Groenland

   donderdag, 5 juli 2007 · Nieuws

   Vaak worden ze in één adem genoemd: broeikaseffect en zeespiegelstijging. Een warmere aarde leidt onherroepelijk tot een stijging van de zeespiegel, want het landijs smelt af en het zeewater zet uit door verwarming. Volgens de VN-klimaatcommissie IPCC kan de gemiddelde zeespiegel in de 21ste eeuw met 18 tot 59 cm stijgen.

   Auteur: Carl Koppeschaar

5. Water tropische orkaangebieden warmer door de mens

   woensdag, 20 september 2006 · Nieuws

   De laatste jaren zijn er verschillende studies verschenen over de invloed van het broeikaseffect op tropische orkanen. Onlangs verscheen in de Proceedings of National Academy of Science (PNAS) een nieuwe studie over dit onderwerp.

6. Opwarming oceanen heeft negatieve gevolgen voor plankton èn klimaat

   donderdag, 19 januari 2006 · Nieuws

   Door opwarming van de bovenlaag van de oceanen worden minder voedingsstoffen aangevoerd uit de diepere lagen. Dit kan negatieve gevolgen hebben voor de voedselketens van de oceanen en voor de opname van het broeikasgas koolstofdioxide in de oceanen. De resultaten van hun onderzoek zijn vandaag gepubliceerd in Nature.

   Auteurs: Prof.dr. Jef Huisman, dr. Ben Sommeijer, drs. Nga Pham Thi en Prof.dr. David M. Karl

7. Watertekort en hittegolven

   donderdag, 24 november 2005 · Nieuws

   Volgens Amerikaanse onderzoekers zal door klimaatverandering ruim een zesde deel van de wereldbevolking in de toekomst te maken krijgen met ernstige watertekorten. Zij waarschuwen hiervoor in het laatste nummer van Nature.

   Auteur: Ilja van Dam

8. Temperatuur Atlantische Oceaan bepaalt droogte in Afrika

   woensdag, 12 oktober 2005 · Nieuws

   Onderzoekers ontdekten dat verschillen in zeewatertemperaturen van de Zuid Atlantische Oceaan de afgelopen 20.000 jaar de vochtigheid bepaalden in de tropische regenwouden van centraal Afrika. Zij rapporteren hun bevindingen deze week in het tijdschrift Nature.

9. Nauwkeuriger ijsdiktes meten met CryoSat en TU Delft

   woensdag, 5 oktober 2005 · Nieuws

   Hoe snel stijgt de zeespiegel? Hoe verandert de ijsvoorraad op aarde? Leidt dit tot een verandering in het klimaat? En welke rol spelen mensen hierbij? ESA’s ijsmissie CryoSat zoekt de antwoorden. Vanaf 8 oktober wordt de satelliet gelanceerd. Daarna staat de TU Delft voor een belangrijke opdracht: de verwerking van Cryosat’s radarsignalen.

10. GRACE meet oceaanstromen met GPS

    woensdag, 28 september 2005 · Nieuws

    Onderzoekers van de Faculteit Luchtvaart-en Ruimtevaarttechniek van de TU Delft hebben een methode ontwikkeld waarmee veranderingen in de waterhuishouding van de gehéle aarde nauwkeuriger dan voorheen in kaart kunnen worden gebracht.

11. Zeespiegel stijgt bijna kwart meter bij smelten van gletsjers en ijskappen buiten Antarctica en Groenland

    vrijdag, 6 mei 2005 · Nieuws

    Twee onderzoekers publiceerden eerder dit jaar de resultaten van een indrukwekkend onderzoek dat indicaties geeft voor de zeespiegelstijging als gevolg van het smelten van gletsjers en ijskappen buiten Antarctica en Groenland. Ze komen op bijna een kwart meter.

    Auteur: Tom van Loon

12. Kalksneeuw veroorzaakt ijstijd

    woensdag, 4 augustus 2004 · Achtergrond

    Kalkalgen blijken mee te helpen in het ontstaan van ijstijden. Dit concluderen onderzoekers van het Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee (NIOZ) in het wetenschappelijke tijdschrift Nature. In koude perioden vergroten kalkalgen de opslagcapaciteit van kooldioxide in de oceanen, waardoor de temperatuur op aarde daalt.

    Auteur: Klaas Timmermans

13. Grote afglijdingen van continentale helling mogelijk indirect oorzaak van hogere temperaturen

    maandag, 1 maart 2004 · Nieuws

    Aardse temperatuurstijgingen lijken veel meer samen te hangen met een toenemende concentratie van methaan (CH4) in de atmosfeer, dan met een toename van het gehalte aan koolzuurgas (CO2). Er zijn aanwijzingen dat gashydraten (een soort ijsachtige verbindingen van methaan en watermoleculen) een belangrijke rol hebben gespeeld in de toename van de atmosferische methaanconcentratie.

    Auteur: Tom van Loon

14. Zeespiegel kan stijgen of dalen

    maandag, 19 mei 2003 · Nieuws

    C.J. van der Veen, verbonden aan het Byrd Polar Research Center van Ohio State University, heeft de knuppel in het hoenderhok gegooid. Dat doet hij met de onzekerheidsmarges van groei en afkalving van de ijskappen op Antarctica en Groenland. Die zijn volgens hem zo groot, dat niemand kan zeggen of die ijskappen netto groeien of krimpen.

    Auteur: Tom van Loon

15. Enorme voorraden zoet water onder zeebodem

    maandag, 5 mei 2003 · Nieuws

    De problemen die al op korte termijn vrijwel mondiaal dreigen met betrekking tot de drinkwatervoorziening, kunnen op zijn minst voor een aanzienlijk deel worden opgelost door zoet water te onttrekken aan gigantische pakketten zoetwaterlichamen die zich op geringe diepte onder de zeebodem bevinden voor tal van kustgebieden.

    Auteur: Tom van Loon