kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord kanker

1. NKI ontdekt vijf kankergenen met RNAi-methode

   vrijdag, 26 maart 2004 · Achtergrond

   Onderzoekers van het NKI in Amsterdam hebben voor het eerst een grootschalig RNA-interferentie onderzoek uitgevoerd op menselijke cellen.

   Auteur: Marian Tjaden

2. Muizen met mensenkanker

   woensdag, 24 maart 2004 · Achtergrond

   Op zoek naar de oorzaak van borstkanker, transplanteerden wetenschappers menselijk borstmateriaal in muizen. De muizen ontwikkelden borstkanker op vrijwel dezelfde manier als mensen.

   Auteur: Ernst van Eijk

3. Vijf nieuwe kankergenen ontdekt

   woensdag, 24 maart 2004 · Achtergrond

   Onderzoekers van het Nederlands Kanker Instituut – Antoni van Leeuwenhoek Ziekenhuis (NKI-AVL) hebben vijf nieuwe genen gevonden die een rol spelen bij het ontstaan van kanker. Het onderzoek is uitgevoerd met de RNA-interferentie techniek en is vandaag gepubliceerd in Nature. De techniek zal op termijn een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan het begrip van de moleculaire oorzaak van kanker.

   Auteur: Marlies Kraaij

4. Fout signaal leidt tot kanker

   vrijdag, 12 maart 2004 · Achtergrond

   Twee recente publicaties van moleculair kankeronderzoeker prof. dr. Hans Clevers en collega’s van het Hubrechtlaboratorium verschaffen nieuw inzicht in het ontstaan van darmkanker bij mensen.

   Auteur: Rinze Benedictus

5. Minder bevuild door het leven

   maandag, 1 maart 2004 · Achtergrond

   Maagkanker voor je 35ste, het komt niet vaak voor. Toch staan dergelijke, niet-erfelijke tumoren in de belangstelling bij de afdeling Pathologie. Op het patiëntenmateriaal worden de nieuwste technieken losgelaten om de onderzoekers zicht te geven op de oorzaken van de vroege maagkanker. Dat leverde een eerste kandidaatgen op.

   Auteur: Maarten Evenblij

6. De kwalijke gevolgen van echtbreuk

   zondag, 1 februari 2004 · Achtergrond

   Als cellen worden blootgesteld aan chemische stoffen of radioactieve straling, kunnen er breuken optreden in de chromosomen. De gebroken exemplaren dwalen door de celkern, wachtend op een nieuwe verbintenis. Daarbij kunnen ze grote afstanden overbruggen. Deze mobiliteit verklaart waarom betrekkelijk geringe schade aan DNA zulke ernstige gevolgen kan hebben. Want zo’n dwalend segment wordt nog wel eens aan een verkeerd chromosoom gekoppeld, waardoor kanker kan ontstaan. Onderzoekers van het AMC en het Erasmus Medisch Centrum beschreven het proces vorige maand in Science.

   Auteur: Frank van den Bosch

7. ‘Fouten vormen de essentie van het leven’

   zaterdag, 1 november 2003 · Achtergrond

   Hij begon zijn carrière als student Engels op Harvard en was actief in politiek en journalistiek. De Derde Wereld en de toegankelijkheid van wetenschap liggen hem na aan het hart. Als het even kan fietst hij elke ochtend een paar maal Central Park rond, en aan stropdassen heeft hij een bloedhekel – niet voor niets deed hij het kledingstuk in de ban toen hij in 1993 aantrad als directeur van de National Institutes of Health (NIH). Kortom, toponderzoeker, kankerdeskundige en Nobelprijswinnaar Harold Varmus (63) is een veelzijdig en kleurrijk man. Op 6 november houdt hij in het Concertgebouw de tiende Anatomische Les.

   Auteur: Andrea Hijmans

8. Schorpioenengif

   zaterdag, 1 november 2003 · Achtergrond

   Schorpioenen bestaan al minstens 400 miljoen jaar. Ze zijn in de loop der tijden nauwelijks veranderd. Hun bouwplan is goed; ze zijn bijzonder goed aangepast aan hun omgeving. Bovendien beschikken de meeste schorpioenen over een snelwerkend gif om zich te verweren tegen hun vijanden. Dat gif is ook te gebruiken voor andere doeleinden, onder andere bij de bestrijding van kanker. Sinds 1996 is in er een samenwerkingsverband tussen universiteiten van België en Zuid-Afrika, waarbij het gif van schorpioenen bestudeerd wordt.

   Auteur: Marijke Domis

9. Gen-activiteit meten met DNA-chip

   woensdag, 24 september 2003 · Achtergrond

   Genen zijn de informatiedragers die coderen voor eiwitten. Genen hoeven niet altijd actief te zijn en kunnen ‘aan’ of ‘uit’ staan. Verstoringen in gen-activiteit kunnen leiden tot verschillende ziektes. Met de DNA-chip kan de activiteit van genen worden bepaald en kunnen verstoringen bij ziektes worden opgespoord.

   Auteur: drs. M.C. Morsink

10. Het favoriete speeltje

    vrijdag, 27 juni 2003 · Achtergrond

    Het lijkt wel of ze er altijd geweest zijn: de bordjes in de kleedhokjes van röntgenafdelingen: ‘Als u zwanger bent, meldt dit dan’, in vijf talen. Toch is dat niet zo. Kort na de ontdekking van Röntgen, rond 1900, bleek wel dat de straling schadelijk kon zijn. Maar dat ook een minimale dosis straling slecht is voor het ongeboren kind, daar wilden dokters en industrie een halve eeuw later nog niet aan.

    Auteur: Mieke van Baarsel

11. Eiwit past op meerdere manieren in de puzzel

    woensdag, 11 juni 2003 · Achtergrond

    P300 is een eiwit dat een hele belangrijke rol speelt in de celdeling en het tot uiting komen van onze erfelijke informatie. Joost Martens, NWO-promovendus aan het Leids Universitair Medisch centrum (LUMC), heeft ontdekt dat dit eiwit echter op meerdere manieren aan het DNA kan binden; een belangrijke ontdekking die kan leiden tot een beter begrip van kanker.

    Auteur: Ilja van Dam

12. Supercellen voor het opscheppen

    vrijdag, 23 mei 2003 · Achtergrond

    Stamcellen zijn voor allerlei medische toepassingen in beeld. Vooral jonge cellen zijn flexibel. Maar hoe kom je daaraan? Voor de cellen waaruit bot-, vet-, spier- en bindweefsel ontstaan is een nieuwe bron gevonden: vruchtwater. Jonge onderzoeker Elles in ’t Anker kreeg een prijs voor die ontdekking.

    Auteur: Elmar Veerman

13. Wat DNA niet weet, vertellen histonen

    vrijdag, 25 april 2003 · Achtergrond

    De genetische code van Watson en Crick is maar een deel van het verhaal. Het zit niet in het DNA en overleeft toch de celdeling. Rara.

    Auteur: Rinze Benedictus

14. Controle nodig na bestraling

    vrijdag, 4 april 2003 · Achtergrond

    “Een publicatie van een gepensioneerde hoogleraar over gepensioneerde apen”, noemt prof. dr. Johan Broerse het artikel dat vorige maand in het tijdschrift Toxicologic Pathology verscheen. De emeritus hoogleraar Medische Stralingsfysica van het LUMC schreef samen met de pathologen prof. Carel Hollander en dr. Chris Zürcher (beide werkzaam bij TNO-Preventie & Gezondheid) over een onderzoek onder resusapen. Die apen waren in de jaren zestig van de vorige eeuw bestraald en zijn sindsdien tweemaal per jaar nauwkeurig onderzocht op tumoren en andere afwijkingen. De kans daarop bleek bijna verdubbeld door de bestraling. Broerse: “We konden eruit concluderen dat patiënten na totaal-lichaamsbestraling en beenmergtransplantatie regelmatig gescreend dienen te worden op de ontwikkeling van tumoren.”

15. Slim gebruik van afweercellen

    woensdag, 2 april 2003 · Achtergrond

    Afweercellen hebben de neiging lichaamsvreemde cellen aan te vallen. Dat doen ze ook als ze getransplanteerd zijn naar een patiënt met leukemie. De gevolgen kunnen ernstig zijn, maar er zit ook een positieve kant aan. In een deel van de gevallen kunnen de afweercellen juist goed ingezet worden tegen de ziekte. Meer inzicht in dit mechanisme kan tot nieuwe behandelmogelijkheden leiden.

    Auteur: Constance Bos