kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord klimatologie

1. Schetende mammoet dood, methaan omlaag

   zondag, 23 mei 2010 · Nieuws

   De Noord-Amerikaanse megafauna, inclusief mammoeten, stierf plots rond 12.900 jaar geleden. Dit had een groot effect op de methaanconcentratie in de atmosfeer. En dus op de temperatuur op aarde….

   Auteur: Adiël Klompmaker

2. IJstijd niet door versnelde erosie

   zaterdag, 22 mei 2010 · Nieuws

   Tegenwoordig is erosie door de mens enorm. Versnelde erosie in het verleden zou echter de oorzaak zijn van de ijstijd waarin we nu leven. Nieuw onderzoek verwijst die theorie naar de prullenbak.

   Auteur: Adiël Klompmaker

3. Zoetwater als deksel op het Noord-Atlantisch oceaanwater

   dinsdag, 11 mei 2010 · Nieuws

   Tijdens het laatste glaciaal (‘ijstijd’) braken er zo nu en dan enorme hoeveelheden ijsbergen af van de ijskappen. Gloednieuw onderzoek toont aan de vorming van diepwater in het Noord-Atlantisch gebied vertraagde én achterliep bij het veel zoeter worden van het bovenste oceaanlaag. Daarnaast zorgde dit zoetwaterdeksel ervoor dat de warmte vanuit de diepere oceaanlagen niet kon worden vrijgegeven. Wél toen de ijsbergen eenmaal allemaal smolten.

   Auteur: Adiël Klompmaker

4. Waddengebied: ondergrond, ontstaan en klimaatverandering

   maandag, 29 maart 2010 · Achtergrond

   Diep in de ondergrond van het waddengebied liggen aardlagen van minimaal 330 miljoen jaar oud. De hier aanwezige koollagen zijn de bron van het meeste Nederlandse aardgas, dat ook deels in het waddengebied gewonnen wordt. Daarnaast zijn er ook zoutlagen en een heuse inactieve vulkaan te vinden. Het waddengebied zelf is pas zo’n 8000 jaar geleden ontstaan toen de zeespiegel steeg na het laatste glaciaal. In de afgelopen 500 jaar nam de invloed van de mens almaar toe, vooral in de 20e eeuw toen veel indijkingen plaatsvonden. Op dit moment stijgt de zeespiegel steeds sneller. Tezamen met bodemdalingen zorgt dit ervoor dat het voorbestaan van het waddengebied in gevaar is.

   Auteur: Adiël Klompmaker

5. Nijldelta: pompen of verzuipen?

   dinsdag, 23 maart 2010 · Achtergrond

   Net zoals de Mississippidelta staat ook de Nijldelta onder druk. Niet alleen de zeespiegelstijging zorgt voor problemen, maar ook het dalen van de delta zelf. Dat dalen komt deels vanwege een dam verder stroomopwaarts die een groot deel van het sediment vasthoudt, door het natuurlijke inzakken van de delta zelf en ook door de winning van aardolie en –gas. Daarnaast treedt er verzilting op in de delta. Egypte kondigt maatregelen aan.

   Auteur: Adiël Klompmaker

6. Evolutie walvis volgde die van alg

   dinsdag, 9 maart 2010 · Nieuws

   Het soortenaantal aan walvissen nam enorm toe rond 10-13 miljoen jaar geleden. De reden ligt in de toename van hun voedsel: kleine algjes die ook een explosie aan diversiteit beleefden rond deze periode.

   Auteur: Adiël Klompmaker

7. Snelle zeespiegelstijging 8500 jaar terug

   maandag, 8 maart 2010 · Nieuws

   Het IPCC schat de maximale zeespiegelstijging aan het einde van deze eeuw op maximaal 59 cm. Nu hebben Nederlandse wetenschappers becijferd dat het in het verleden nog sneller was. Rond 8500 jaar geleden steeg de wereldwijde zeespiegel met meer dan een meter per eeuw. De daling van de Nederlandse bodem bracht er nog eens een halve meter bij.

   Auteurs: Adiël Klompmaker en Universiteit Utrecht

8. Maya-cultuur droogde op

   donderdag, 25 februari 2010 · Achtergrond

   Bijna alle Maya-steden waren verlaten na de 9e/10e eeuw AD. Hoe komt dat? De laatste decennia zijn er steeds meer aanwijzingen dat klimaatveranderingen de beschaving op de rand van de afgrond bracht…

   Auteur: Adiël Klompmaker

9. Warmer zeewater door zon & wind

   maandag, 15 februari 2010 · Nieuws

   Nieuw onderzoek laat zien dat de Nederlandse kustwateren flink warmer zijn geworden van 1982-2004. Het ligt voor de hand de opwarming van de aarde hiervoor verantwoordelijk te houden. Hoewel dit niet helemaal uitsluiten kan worden, blijken voor meer zon in de lente en zomer, en meer westenwind in de winter dé belangrijke oorzaken te zijn.

10. Stapje extra voor bergbeklimmers

    donderdag, 28 januari 2010 · Nieuws

    Een internationaal onderzoeksteam van Chilenen, een Duitser en een Amerikaan hebben een bijzondere ontdekking gedaan in het Andesgebergte. GPS metingen laten zien dat het gebergte met een recordsnelheid omhoog schiet: 39 mm per jaar. Net als een matras veert ook de aardkorst terug bij het verwijderen van massa. Deze opvering in de Andes komt direct door het afsmelten van ijs en sneeuw. Inderdaad, opwarming speelt ook hier een cruciale rol.

    Auteur: Adiël Klompmaker

11. De catastrofale Mediterraanse vloed

    maandag, 21 december 2009 · Nieuws

    Tijdens de zoutcrisis van 5,6 miljoen jaar geleden droogde de Middellandse Zee zo goed als op. Enkele honderduizenden jaren later stroomde de zee weer vol. Nu hebben wetenschappers ontdekt dat dit supersnel ging waardoor het waterpeil met maximaal 10 m per dag steeg. Seismische gegevens én boorkernen in de Straat van Gibraltar boden uitkomst. De vloed had grote gevolgen voor het Mediterraanse gebied.

    Auteur: Adiël Klompmaker

12. Pootjebaden in plaats van verbranden

    maandag, 23 november 2009 · Nieuws

    De temperatuur van de oceaan was zo’n 3,5 miljard jaar geleden ongeveer 55-85°C. Ten minste, dat dachten wetenschappers tot nu toe. Nieuw onderzoek veegt dit echter van tafel. Het was slechts 40°C op basis van onderzoek aan zuurstof en waterstof uit Zuid-Afrikaanse vuursteen. Een warmwaterbad in plaats van verbranden dus. Dit betekent dat er meer microben konden leven in de oceaan.

    Auteur: Adiël Klompmaker

13. Klimaatverandering houdt El Niño ongewijzigd

    maandag, 23 november 2009 · Nieuws

    El Niño’s hebben een enorm effect op de wereldwijde temperatuur. Geen El Niño betekent een kouder jaar; een El Niño zorgt voor een gemiddeld warmer jaar. Maar wat is de invloed van de verwachte verdere opwarming van de aarde op El Niño? Promovenda Sjoukje Philip deed onderzoek en verwacht dat er niet zoveel zal gebeuren met El Niño.

14. Bijdrage ontbossing aan CO2-uitstoot overschat

    zondag, 8 november 2009 · Nieuws

    Waar komt alle CO2 in de atmosfeer vandaan? Een niet onbelangrijke vraag om te bepalen hoe de huidige CO2-uitstoot het beste aangepakt kan worden. Een internationaal onderzoeksteam berekende dat de CO2-uitstoot door ontbossing 12% is, en niet 20% zoals in het vierde IPCC Rapport staat. Veengebieden dragen ongeveer 3% bij aan de jaarlijkse uitstoot.

    Auteur: Bernd Andeweg

15. Tropische Zuidpool 50 miljoen jaar geleden

    donderdag, 8 oktober 2009 · Nieuws

    Het was al bekend dat het Noordpoolgebied heet was rond 50 miljoen jaar geleden met 24ºC. Nu komen Utrechtse onderzoekers met een nog hogere temperatuur voor het Zuidpoolgebied: meer dan 30ºC. De fossiele broeikaswereld van toen was dus overal warm. Is dit een analoog voor de toekomst?

    Auteur: Universiteit Utrecht