Na de Tsjernobyl-ramp van 26 april 1986 verspreidde zich een radioactieve wolk over Europa. Daaraan stierven zeker tientallen mensen. Zal de kernreactor in Japan, die het na de aardbeving van 11 maart 2011 begaf, net zoveel slachtoffers opleveren? Waarschijnlijk niet.
Leidse en Utrechtse onderzoekers slaagden erin het huidvet na te maken dat een pasgeborene bedekt. In de baarmoeder maakt deze ‘vernix caseosa’ de babyhuid ‘waterproof’, zodat de huid zich kan ontwikkelen in een natte omgeving. Na de geboorte hydrateert en reinigt het vet de babyhuid en geneest het zelfs zweren. Van de synthetische variant wordt een genezende werking verwacht voor patiënten met een zwakke huid.
Gunstige melkzuurbacteriën kunnen optreden als ‘transportwagentje’ om een nieuw miltvuurvaccin op de juiste plek af te zetten. Dit ontdekten Amerikaanse onderzoekers van de North Carolina State University. Mogelijk kunnen met deze nieuwe techniek nog meer infectieziekten makkelijker worden aangepakt.
Ongeboren baby’s moeten soms 24 uur per dag in de gaten gehouden worden. Dat gebeurt nu door elektroden op de buik van de moeder te plakken. Deze zijn erg oncomfortabel voor mama en worden na een tijdje zelfs pijnlijk. Om het comfort tijdens de meting te verhogen ontwierp studente Floor Mattheijssen van de faculteit Industrial Design van de TU Eindhoven een elastische buikband. De buikband let niet alleen op baby, maar projecteert ook live een plaatje van de baby op moeders buik.
Ratten, waarvan de moeder tijdens de zwangerschap alcohol dronk, zijn in hun puberteit extra gevoelig voor de geur van alcohol. Na het eerste contact met alcohol in de baarmoeder slaat het reuksysteem in de hersenen de geur van alcohol op. Een tweede confrontatie met het genotsmiddel in de puberteit activeert en versterkt deze opslag, zodat ratten ook op volwassen leeftijd extra gevoelig blijven voor alcohol. Neurowetenschappers van de New York Upstate Medical University zijn bang dat het bij mensen hetzelfde gaat.
Jaarlijks reizen 1,8 miljoen Nederlanders af naar landen met een hoog risico op reizigersziekten (hepatitis A en B en malaria). Van alle toeristen is eenderde vooraf niet geïnformeerd over gezondheidsrisico’s. Alleenreizigers, mensen die familie en vrienden bezoeken, oudere reizigers en last-minute reizigers zijn de belangrijkste risicogroepen voor het krijgen van ziekten. Nog te vaak gaan mensen onbeschermd op reis. Het misverstand ‘vaccinaties niet verplicht = geen vaccinaties nodig’ moet dan ook nodig de wereld uit.
De Wereldgezondheidsorganisatie wil de ziekte mazelen in 2010 Europa uithebben. Deze doelstelling lijkt moeilijk haalbaar, omdat verschillende Europese landen hun vaccinatiepercentage niet op het juiste peil krijgen. Een probleem voor arme landen met een slechte gezondheidszorg, want die hebben last van onze virussen.
Vrouwen met vaginisme kunnen geen geslachtsgemeenschap hebben. Ook andere dingen, zoals vingers en tampons, willen vaak niet naar binnen. Psychologen van het LUMC en het Academisch Ziekenhuis Maastricht ontwikkelden een behandeling waarbij patiënten onder begeleiding wennen aan het zelf inbrengen van objecten in de vagina.
Fotoakoestiek blijkt een geschikte methode om de ontwikkeling van bloedvaten in en om een tumor zichtbaar te maken. Promovendus Kiran Kumar Thumma van de Universiteit Twente gebruikte de techniek voor het eerst om de ontwikkeling van een tumor in de loop van de tijd te volgen. Zijn resultaten laten zien dat fotoakoestiek bij tumoronderzoek een waardevolle toevoeging is op de gebruikelijke methoden.
Als de pijn te erg wordt, kunnen vrouwen kiezen voor pijnbestrijding tijdens hun bevalling. Behalve de ruggenprik en een injectie met pethidine is daarvoor ook het relatief nieuwe middel remifentanil beschikbaar. Steeds meer ziekenhuizen bieden deze optie. De medische voorzorgsmaatregelen laten echter te wensen over, vinden anesthesiologen dr. Rudolf Stienstra en prof. dr. Albert Dahan. Zij schreven onlangs in Medisch Contact over mogelijke ademhalingsproblemen bij vrouwen die remifentanil gebruiken. Die complicatie wordt niet goed genoeg in de gaten gehouden. Bovendien werkt de pijnstiller veel minder krachtig dan een ruggenprik.
Stel je bent besmet met een Seksueel Overdraagbare Aandoening (SOA). Eigenlijk wordt er dan van je verwacht dat je seksuele partners waarschuwt voor een mogelijke ziekte, maar veel mensen blijken niet verder te komen dan hun huidige partner. Dit omdat het niet makkelijk is om vroegere partners te bereiken en bovendien is er geen manier om iemand anoniem te waarschuwen. Het Amerikaanse Internet Sexuality Information Services (ISIS) heeft hier iets op gevonden: de e-card.
De effecten van de Hongerwinter zijn nog altijd voelbaar. Kinderen die tijdens deze periode van voedselschaarste in de baarmoeder zaten, kampen op latere leeftijd vaak met gezondheidsproblemen. Gelukkig is de erfenis van dit staartje Tweede Wereldoorlog niet louter negatief. Hongerwinterdochters blijken namelijk onverwacht succesvol in de voortplanting. Zou de evolutietheorie dan toch kloppen?
Door een in 2006 ingevoerd zuigelingenvaccin is het aantal hersenvliesontstekingen veroorzaakt door de pneumokokkenbacterie onder nul- tot tweejarigen met zeventig procent gedaald. Dat blijkt uit de gegevens van het Nederlands Referentielaboratorium voor Bacteriële Meningitis in het AMC. Samen met het UMC Utrecht wordt gewerkt aan een vaccin dat ook ouderen goed kan beschermen tegen de pneumokok. Zo’n inenting is er nu nog niet.
Veel schizofreniepatiënten gebruiken de sigaret als zelfmedicatie. Nicotine uit sigaretten onderdrukt namelijk de hallucinaties en wanen die kenmerkend zijn voor deze ziekte. Het mechanisme achter de werking van nicotine bij schizofrenie werd opgehelderd door wetenschappers van het psychiatrisch instituut van de universiteit van Illinois in Chicago. Deze week leggen zij de effecten van nicotine tot in detail uit in vakblad PNAS.
Dr. Cristianne Rijcken won gisteren tijdens de manifestatie ‘Holland Innovation’ in de Utrechtse Jaarbeurs de Simon Stevin Gezelprijs voor technologisch toptalent. Ze wist tijdens een korte presentatie de jury te overtuigen van de kracht van haar nieuwe nanobolletjes-concept voor de gerichte en gereguleerde afgifte van geneesmiddelen. Rijcken werkte het concept uit tijdens haar promotieonderzoek aan de Universiteit Utrecht en is van plan het met een eigen bedrijf verder te ontwikkelen. In de eindstrijd van de door de Technologiestichting STW ingestelde prijs versloeg Rijcken drie andere recent gepromoveerde technische onderzoekers.
De Nobelprijs voor de Geneeskunde wordt dit jaar verdeeld over twee onafhankelijke ontdekkingen. De helft van de prijs gaat naar de Duitser Harald zur Hausen voor het identificeren van het Humaan Papilloma Virus (HPV) bij baarmoederhalskanker. De Fransen Françoise Barré-Sinoussi en Luc Montagnier ontvangen de andere helft voor hun ontdekking van het Human Immunodeficiency Virus (HIV).
Een aantal variaties in de genen die coderen voor het hormoon ghreline en de ghreline-receptor stimuleren het beloningsysteem in de hersenen. De genvariaties zijn al aangetroffen bij patiënten met verschillende verslavingen, waaronder overeten en alcoholmisbruik. Wie een genetische verandering heeft in de ghreline genen is dus gevoelig voor verschillende verslavingen, zo denken farmacologen van de universiteit van Göteborg in Zweden.
Een ongeboren leven in de baarmoeder betekent voor de ouders een blije periode, maar ook een spannende. Zou het kindje wel gezond zijn? Prenatale screening kan aangeven of de foetus een verhoogde kans loopt op een aantal afwijkingen – zoals het syndroom van Down of een open ruggetje. Het streven is om ouders een vrije en goed geïnformeerde keuze te laten maken over het wel of niet deelnemen aan de screening.