Nederlandse vulkanen
Wie denkt dat er op Nederlands grondgebied geen vulkanen zijn heeft het mis. Het zijn er twee, en ze gelden als actief.
Over een paar millimeter per jaar moeten we ons niet druk maken zou je zeggen. Maar de zeespiegelstijging lijkt zich te versnellen… Wat zijn de factoren van zeespiegelstijging? Wat kunnen we leren uit het verleden en wat kunnen we verwachten in de toekomst? Dit dossier geeft een inleiding en verwijst naar diverse artikelen.
De Nederlandse bodem lijkt stabiel te zijn. We leven niet bij aardplaatgrenzen waar de bodem snel op en neer kan gaan. Maar, in Nederland gebruiken we onze bodem erg intensief. Promovendus Miguel Cuenca (TU Delft) laat zien dat er veel met en door water gebeurt in de Zuid-Nederlandse bodem.
Op 12 juni 2010 drukte koningin Beatrix in Oost-Drenthe op een grote knop en luidde daarmee officieel het startschot voor de ingebruikname van de grotendeels Nederlandse radiotelescoop LOFAR. Inmiddels zijn we ruim twee jaar verder en is de telescoop klaar voor het échte wetenschappelijke werk.
De winning van schaliegas komt vaak negatief in het nieuws omdat de gebruikte chemicaliën in het drinkwater kunnen komen. Geoloog Mart Zijp (Geologische Dienst Nederland – TNO) vertelt alles over schaliegas vanuit zijn vakgebied: de voor- en nadelen van de winning en ook de betekenis voor Nederland bij winning ervan.
Mensen die aardbevingen veroorzaken? Jazeker, en dit komt steeds meer voor op aarde. Ook indirect door de winning van schaliegas, want gebruikt, verontreinigd afvalwater wordt elders deels weer teruggepompt in de aarde. Soms met trillende gevolgen. Is er een oplossing voor dit opkomende probleem?
Donderdag 8 september even na 21.00 uur trilde de grond in Nederland. Op 40 km ten zuidoosten van Nijmegen, bij het Duitse Xanten, vond een aardbeving plaats met een magnitude van 4.6. Maar een aardbeving is toch meer iets voor landen aan de grenzen van de lithosfeerplaten?
Naar het zeestrand in Winterswijk? Daarvoor moeten we bijvoorbeeld 240 miljoen jaar terug in de tijd. Naast sauriërs leefden er toen ook kreeften die het verre van gemakkelijk hadden om te overleven. Toch fossiliseerden sommige dwergachtig kleine kreeften; het blijken zelfs de oudste kreeften van ons land te zijn!
Na de ramp in Haïti in januari dit jaar volgde in augustus al snel de volgende ramp; overstromingen in Pakistan. Nederlanders werden weer aangesproken op hun vrijgevigheid om een rampgebied steun te bieden. In veel gevallen zag men er dan ook vanaf om geld te doneren. Misschien is het wel te lang geleden in onze collectieve herinnering dat we zelf een dergelijke ramp mee maakten. Toch staat 1953 voor velen nog altijd in het geheugen gegrift.
Groot nieuws uit de Nederlandse archeologie/paleontologie! Vuurstenen werktuigen gevonden bij Woerden blijken mogelijk tot ongeveer 600.000 jaar oud te zijn. Onderzoekers denken aan Homo heidelbergensis, een oudere mensensoort dan de Neanderthaler. Nieuw onderzoek volgt…