kennislink.nl maakt nieuwsgierig

Kernwoord voortplanting

1. De levensloopregeling van tropenvogels

   maandag, 12 februari 2007 · Achtergrond

   Auteur: dr. Irene Tieleman

2. Travestieten met homoseksueel gedrag ontdekt bij kemphaan

   dinsdag, 24 januari 2006 · Achtergrond

   Bij de kemphanen blijken zich niet twee maar zelfs drie typen mannetjes te manifesteren, die niet alleen wat betreft uiterlijk en gedrag, maar ook genetisch van elkaar verschillen. De kemphaan-hanen van het nu ontdekte derde type waren altijd voor vrouwtjes aangezien, maar blijken bij nadere beschouwing zelfs extra grote testes te bezitten. Deze ontdekking van de Friese aardappelteler en vogelkenner Joop Jukema leidde tot een wetenschappelijk artikel van hem en Theunis Piersma, hoogleraar dierecologie aan de Rijksuniversiteit Groningen, dat verscheen in Biology Letters.

3. Het nut van mannen

   dinsdag, 10 januari 2006 · Achtergrond

   De meeste insectensoorten planten zich seksueel voort: een mannetje bevrucht een vrouwtje en het vrouwtje legt eitjes waaruit vruchtbare nakomelingen komen, zowel mannetjes als vrouwtjes. Sommige soorten raken echter besmet met een bacterie die ervoor zorgt dat het vrouwtje enkel vrouwelijke nakomelingen voortbrengt. De soort plant zich dan dus alleen nog aseksueel voort. De bacterie heeft daar voordeel van, want hij kan zichzelf namelijk alleen verspreiden via vrouwtjes. Dr. Ken Kraaijeveld gaat de komende vier jaar met een Veni-subsidie onderzoeken wat de voor- en nadelen van deze aseksuele voortplanting. Hij doet dat aan de sluipwespensoort Leptopilina clavipes die algemeen voorkomt op Nederlandse zandgronden. Hij stelt zich daarbij de vraag wat het nut van mannen is.

4. Seks met je stiefvader

   maandag, 28 november 2005 · Achtergrond

   Een vrouwtjesvleermuis heeft jarenlang dezelfde sekspartner. Wanneer ze naar het hol van haar partner fladdert verschijnt ze echter niet alleen. Ze deelt haar vent met familieleden zoals haar moeder en oma. De vleermuiskolonie wordt hierdoor één grote familie, maar tegelijkertijd stijgt de kans op inteelt. Waarom riskeren vrouwtjes de kans op inteelt en een ziek nageslacht?

   Auteur: Marieke Aarsen

5. Vlinders tonen evolutie

   maandag, 1 augustus 2005 · Nieuws

   Hoe één soort zich kan splitsen in twee nieuwe is al eeuwen een belangrijke vraag voor biologen. Gezien de hoeveelheid soorten op aarde moet afsplitsing regelmatig plaatsvinden. Echter over wat precies de oorzaken of de noodzakelijke omstandigheden daarachter zijn kunnen wetenschappers het maar niet eens worden. Bij het vlindergeslacht Agrodiaetus is nu een subtiel proces waargenomen dat hier wel eens meer duidelijkheid in zou kunnen brengen. Het onderzoek werd op 21 juli gepubliceerd in Nature.

   Auteur: Sanne Jense

6. Genetische echtscheiding

   donderdag, 30 juni 2005 · Achtergrond

   Bij sommige dieren lijken mannetjes en vrouwtjes wel verschillende soorten te zijn. Bij de kleine brandmier (Wasmannia auropunctata) zijn ze dat ook echt: zowel de mannetjes als de vrouwtjes klonen zichzelf – hun DNA mengt zich niet. Deze verbazingwekkende methode van voortplanten wordt deze week beschreven in een artikel in Nature.

   Auteur: Sanne Jense

7. Slakkenseks geeft nieuw inzicht in evolutie

   donderdag, 14 april 2005 · Nieuws

   Hoe zorg je er voor dat je seksuele partner kinderen gaat maken met jóuw sperma en niet dat van een ex of toekomstige partner? Veel slakken doen dat door die partner vlak voor de spermaoverdracht met een zelfgemaakte pijl van kalk te doorboren, met daarop slijm. Een stof in dat slijm zorgt dat het sperma niet wordt verteerd (zoals gewoonlijk vaak wel gebeurt), maar bewaard wordt in het sperma-opslagorgaan.

   Auteur: Sanne Jense

8. Rifvisjes: you Tarzan? me Jane, you Jane? me Tarzan

   donderdag, 4 november 2004 · Nieuws

   De seksuele ontwikkeling van jonge koraalgrondels verloopt zeer eigenaardig. Deze visjes worden pas geslachtsrijp zodra ze een partner hebben gevonden. Bovendien hangt het van het geslacht van de partner af of ze een mannetje of een vrouwtje worden. Deze ontdekking van Australische onderzoekers staat in de recentste editie van de Proceedings of the Royal Society of London: Biological Sciences.

   Auteur: Tim van Oijen

9. Drilpiraterij bij bruine kikkers

   donderdag, 16 september 2004 · Nieuws

   De in Europa veel voorkomende bruine kikker (Rana Temporaria) draagt een lang verborgen geheim met zich mee. UvA-bioloog Miguel Vences en collega’s uit Spanje en Duitsland bestudeerden het voortplantingsgedrag van bruine kikkers in hooggelegen meertjes in de Pyreneeën en ontdekten een compleet nieuwe voortplantingsstrategie. Mannetjes die geen vrouwtje kunnen vinden om mee te paren plunderen en bevruchten het kikkerdril van andere paartjes.

10. 30.000 genen en wat nu?

    woensdag, 7 juli 2004 · Achtergrond

    Sinds het genoom van de mens in kaart is gebracht weten we dat we maar 30.000 genen hebben. Het verhaal 1 gen 1 functie is dus flauwekul. Genetici mogen zich met enig recht gefopt voelen door de genen, die maar geen duidelijke functie lijken te hebben. Toch zullen evolutiebiologen zeggen dat het zo onverwacht nog niet is…

    Auteur: Zoltán Bochdanovits

11. Radicale seks

    donderdag, 17 juni 2004 · Achtergrond

    Nieuw onderzoek uit Canada laat zien dat algen onder stressvolle omstandigheden zoals hoge temperaturen over schakelen van aseksuele naar seksuele voortplanting. Seks blijkt algen te beschermen in barre omstandigheden…

    Auteur: Jaap Mittendorff

12. Muizenvaders overbodig

    vrijdag, 7 mei 2004 · Achtergrond

    Dankzij een kunstmatig vadergenoom kunnen muizenmoeders zonder sperma nakomelingen krijgen.

    Auteur: Rinze Benedictus

13. Het mysterie van de man

    maandag, 17 november 2003 · Achtergrond

    Mensen doen het, guppies doen het, fruitvliegen doen het. Regenwormen doen het ook, net als tuinbonen, golden retrievers en champignons. Het gaat hier over geslachtelijke voortplanting, de voortplantingswijze waarbij nakomelingen ontstaan uit de versmelting van het genetisch materiaal van hun ouders. Belangrijk detail: één van die ouders is vrouw, de andere is man.

    Auteur: Sander van Doorn

14. Als het Y-chromosoom de hand aan zichzelf slaat

    zaterdag, 1 november 2003 · Achtergrond

    Repeterende stukjes DNA in het mannelijk Y-chromosoom kunnen op elkaar plakken, zodat er een lus in de DNA-streng ontstaat. Als die lus vervolgens verloren gaat, kan onvruchtbaarheid het gevolg zijn. Op basis van DNA-herhalingen in het Y-chromosoom vond klinisch embryoloog Sjoerd Repping nog onbekende DNA-effecten die onvruchtbaarheid bij mannen veroorzaken. Die ontdekking vond zijn weg naar publicatie in Nature Genetics.

    Auteur: Maarten Evenblij

15. Mythe of Mysterie: de Kraken

    dinsdag, 21 oktober 2003 · Achtergrond

    Een fascinerende zeemythe is die van de schepen versplinterende ‘Kraken’. De vraag of dit beest echt bestaat is op dit moment zeer actueel. Opgeviste reuze pijlinktvissen en scheepsberichten voeden de mythe. De reuze pijlinktvis Architeuthis is waarschijnlijk niet agressief genoeg om daadwerkelijk een schip te doen kapseizen. Blijkt het verhaal van de kraken slechts een mythe of zijn er nog meer gigantische inktvissen die schepen aanzien voor een lekker hapje?

    Auteur: Iris Hendriks