Publicatiearchief
-
Superformule vermindert bestandsgrootte tot 1000 keer
donderdag, 11 november 2004 · Nieuws
Een wiskundige formule, gebaseerd op vormen uit de natuur, waarmee allerlei graphics gecreëerd kunnen worden. Deze ‘superformule’ is de basis voor grafische software waarmee de benodigde rekenkracht van de computer sterk gereduceerd wordt en de grootte van grafische bestanden tot duizend keer kan worden verkleind. Voor deze toepassing ontvangt Johan Gielis 13 november in Atlanta de InterTech Technology Award 2004. Hij promoveert volgend jaar bij de afdeling Plantengenetica van de Radboud Universiteit Nijmegen.
-
Bacteriële gifstof ongevaarlijk voor glow in the dark inktvis
donderdag, 11 november 2004 · Nieuws
In het lichtgevend orgaan van de inktvissoort Euprymna scolopes huizen miljoenen lichtgevende bacteriën. Amerikaanse onderzoekers ontdekten dat de symbiotische bacteriën de ontwikkeling van het lichtgevend orgaan beïnvloeden door de productie van een gifstof: tracheaal cytotoxine. Deze stof veroorzaakt bij mensen schade aan weefsels maar de inktvis kan niet zonder, zo concluderen wetenschappers deze week in het tijdschrift Science.
-
Voorraden gashydraten blijken veel kleiner dan eerder aangenomen.
woensdag, 10 november 2004 · Nieuws
Na de forse afname van de berekende olie- en gasvoorraden blijken nu ook gashydraten – waarvan men denkt dat die de rol van belangrijkste energiedrager kunnen overnemen – in mindere mate voor te komen dan eerder gedacht. Bovendien gaat hun winning met grote risico’s gepaard.
-
Apocalyps!
woensdag, 10 november 2004 · Achtergrond
Een rampzalige gebeurtenis veroorzaakte 250 miljoen jaar geleden de meest massale uitroeiing ooit. De catastrofe, die binnen een relatief korte tijd 95% van al het aardse leven om zeep hielp, markeert het eind van het Perm, een geologisch tijdperk van enorme biodiversiteit. Was hier net zoals ten tijde van de dinosauriërs een meteoriet de schuldige? Hoe kan de inslag van deze reuzenkei uit de ruimte dan zulke vérgaande gevolgen hebben gehad? Of was een enorm gat in de ozonlaag misschien de oorzaak?
-
MRI identificeert oorzaak zoutschade cultureel erfgoed
woensdag, 10 november 2004 · Nieuws
In materialen met kleine poriën, zoals beton en mortel, kan zout veel schade veroorzaken. Lourens Rijniers van de Techische Universiteit Eindhoven toonde met MRI-opnamen aan dat kristalliserend zout natte poreuze materialen kan laten scheuren.
-
Tweede zwart gat in melkwegkern
woensdag, 10 november 2004 · Nieuws
Dat onze melkwegkern een gigantisch zwart gat herbergt, daar twijfelen sterrenkundigen niet meer aan. Maar twéé? Jean-Pierre Maillard van het Franse Astrofysisch Instituut spoorde het tweede op.
-
De ‘vliegende’ ster
maandag, 8 november 2004 · Achtergrond
Sterren zijn enorme gasbollen die net als onze zon licht uitstralen. Sommige zijn vele malen groter dan onze zon. Toch zijn ook zij zelfs door de grootste telescopen niet groter te zien dan een lichtpuntje. De afstanden in het heelal moeten onnoemelijk groot zijn. Hoe ver staan de sterren eigenlijk?
-
Nieuwe kaart van de aardse zwaartekracht één stap dichterbij
vrijdag, 5 november 2004 · Achtergrond
Op de ene plaats weeg je net iets meer dan op de andere. En op een derde spring je weer nét iets hoger dan op de eerste twee. Dat komt omdat de aardse zwaartekracht niet overal ‘eerlijk’ verdeeld is. Hoe oneerlijk, dat weten we binnenkort. Want het Nederlandse instituut voor Ruimteonderzoek SRON maakt samen met ESA en tien onderzoeksinstituten in heel Europa een gedetailleerde plattegrond.
-
Driedubbele zonsverduistering
vrijdag, 5 november 2004 · Nieuws
Met zijn tientallen manen kent Jupiter eclips na eclips. Maar ook de grootste planeet van ons zonnestelsel kent zijn speciale dagen: drie zonsverduisteringen zoals op 4 november is zelfs op Jupiter zeldzaam.
-
Botsende BEC’s
vrijdag, 5 november 2004 · Nieuws
In het instituut voor Atoom- en Molecuulfysica (AMOLF) hebben vier natuurkundigen een versneller voor onderkoelde groepjes atomen (BEC’s) gemaakt. Ze beschreven hun eerste experiment in Physical Review Letters.
-
Griepprik kan zuiniger
donderdag, 4 november 2004 · Nieuws
Nieuw onderzoek laat zien dat het griepvaccin veel zuiniger toegediend kan worden dan nu het geval is. Door de griepprik onderhuids in te spuiten blijkt het vaccin net zo goed te werken ook al gebruikt men minder dan twee keer de normale dosis.
-
Beagle 2 gecrasht door geldgebrek
donderdag, 4 november 2004 · Nieuws
Geldgebrek en slecht toezicht van ESA én de Britse regering werden de Mars-sonde Beagle 2 fataal. Dat concludeert de wetenschapscommissie van het Britse Lagerhuis. Beagle 2, die in 2003 met de ESA-satelliet Mars Express naar Mars reisde, werd na weken vergeefs zoeken definitief afgeschreven.
-
Rifvisjes: you Tarzan? me Jane, you Jane? me Tarzan
donderdag, 4 november 2004 · Nieuws
De seksuele ontwikkeling van jonge koraalgrondels verloopt zeer eigenaardig. Deze visjes worden pas geslachtsrijp zodra ze een partner hebben gevonden. Bovendien hangt het van het geslacht van de partner af of ze een mannetje of een vrouwtje worden. Deze ontdekking van Australische onderzoekers staat in de recentste editie van de Proceedings of the Royal Society of London: Biological Sciences.
-
Stromboli getroffen door reusachtige vloedgolf.
woensdag, 3 november 2004 · Nieuws
Ongeveer 5000 jaar geleden werd het zuidoosten van het eiland Stromboli (even ten noorden van Sicilië) getroffen door een vloedgolf die minstens 120 m hoog was. Het navrante is dat deze ontzagwekkende vloedgolf werd veroorzaakt door het gedeeltelijk instorten en in zee storten van de Stromboli zelf. Met dit beeld in het achterhoofd krijgt de huidige berichtgeving over de mogelijke instorting van een vulkaan op de Canarische Eilanden (waardoor een vloedgolf zou kunnen ontstaan die zelfs New York zou kunnen overspoelen) meer betekenis: het gaat niet om een imaginair rampscenario maar om een catastrofe die zich in het betrekkelijk recente verleden daadwerkelijk heeft voorgedaan.
-
De kunst om klein te bouwen
woensdag, 3 november 2004 · Achtergrond
De Groningse chemicus Ben Feringa is de uitvinder van de eerste door licht aangedreven moleculaire motor en bouwer van uiterst selectieve katalysatoren. In 2004 ontving hij de Spinozapremie, de grootste Nederlandse onderscheiding in de Nederlandse wetenschap. Bij die gelegenheid hield hij een voordracht over de kunst van het bouwen van en met moleculen.
90 dossiers
3892 nieuwsberichten
4376 achtergrondartikelen
8358 totaal aantal publicaties